Uitstel overleg Bosnië na schendingen bestand

PAG.3 VRAAGGESPREK MET PRONK

SARAJEVO, 26 JULI. Een zaterdag overeengekomen staakt-het-vuren is gisteren door de drie oorlogvoerende partijen in Bosnië-Herzegovina geschonden. Op grond daarvan is het vredesoverleg in Genève, dat gisteren had moeten beginnen, uitgesteld tot morgen.

De ernstigste schendingen van het bestand, dat gisterochtend inging, kwamen op naam te staan van de Bosnische Serviërs. Zij namen een VN-basis in de Bosnische hoofdstad onder vuur. Binnen drie kwartier kwamen op de basis 68 explosieven neer. Er vielen onder de Franse blauwhelmen geen doden of gewonden. De Fransen schoten niet terug, ook al hebben ze daartoe op grond van de VN-resolutie over de "veiligheidszones' wel het recht. Hun commandant, de Belgische generaal Briquemont, heeft vanochtend zijn troepen opgedragen bij nieuwe aanvallen wèl te reageren.

De VN registreerden gisteren 213 neerkomende raket- en mortiergranaten van de Serviërs en zestien uitgaande van de moslims. Over slachtoffers zijn gisteren geen mededelingen gedaan. In de voorgaande drie dagen waren in Sarajevo bij Servische beschietingen twintig doden en 110 gewonden gevallen.

Ook buiten de hoofdstad werd gisteren gevochten, zowel in de heuvels rondom Sarajevo als in Brcko in het noorden en in Centraal-Bosnië, waar de moslims en Kroaten strijd leveren.

De leider van de Bosnische Serviërs, Radovan Karadzic, maakte gisteren duidelijk dat hij morgen, als het vredesberaad in Genève wordt hervat, wil voorstellen Sarajevo tot "open stad' te verklaren.

De plaatsvervangend bevelhebber van het Bosnische regeringsleger heeft zich uitgesproken tegen opheffing van het VN-wapenembargo tegen Bosnië. Kolonel Jovan Divjak noemde een eventuele opheffing van het embargo “een recept voor een ramp” omdat de Serviërs wraak zouden nemen door “Sarajevo aan flarden te schieten”. De Bosnische regering heeft zich steeds krachtig uitgesproken vóór opheffing, omdat het embargo de moslims belet zichzelf afdoende te verdedigen. (Reuter, AP, AFP)

Een onzer redacteuren voegt hieraan toe: De EG-landen moeten op de kortst mogelijke termijn meer grondtroepen naar Bosnië sturen. Lukt dat niet dan moet er vanuit de lucht gebombardeerd worden. Faalt ook die optie dan hebben de moslims in Bosnië recht op wapens. Dat zegt minister Pronk van ontwikkelingssamenwerking na terugkeer uit Bosnië in een vraaggesprek met deze krant. Pronk is zich er van bewust dat hij zich met zijn uitspraken beweegt op het terrein van de ministers van buitenlandse zaken en defensie. Maar hij is met hun instemming naar Bosnië gereisd en “dan kan je na het zien van zoveel ellende niet blijven zwijgen”. Dat wil hij ook donderdag tijdens het spoeddebat in de Kamer niet doen. “De Serviërs zijn er op uit zoveel mogelijk terrein te winnen. Als je daar als Westen niet tegenin gaat trek je andere, externe agressoren aan en zullen er nieuwe conflicten ontstaan”, aldus Pronk.