Iedereen kent elkaar op Kwakoe

Op de middenstip danst een groep Surinaamse meisjes op het ritme van de drums. Zij luidden het jaarlijkse Kwakoe-festival in, in het Bijlmerpark in Amsterdam. Wat ooit begon als een voetbaltoernooi voor jongens uit de buurt, is nu het grootste evenement voor Surinamers in Nederland.

Terwijl het Pastoraat van Afrikanen voetbalt tegen de Touchés, stijgt uit eetstalletjes de geur op van saté en bami. Aan de rekken van kledingkraampjes wapperen jurken en bonte doeken. Drie meisjes in rode, kanten bloezen struinen het veld af. Innig gearmd op zoek naar bekenden. “Hier kom je echt iedereen tegen”, zegt Mercedes (21). Met een gil begroet ze een vriendin.

Het eerste Kwakoe-festival was achttien jaar geleden. Directeur Guno Bakboord van jongerencentrum Kwakoe moet er nu om lachen. Niet meer dan een paar honderd toeschouwers kwamen er en het schaafijs werd verkocht vanuit de kofferbak. “We zijn steeds professioneler geworden”, zegt Bakboord. “Maatschappelijke zaken hebben nu een hoge prioriteit.” Het thema van dit jaar is "Leven in Amsterdam Zuidoost'. In de voorlichtingstent staan een kleine banenmarkt en stands met informatie over scholing en huisvesting.

In glimmend-rode trainingspakken loopt het T-Team van het Gemeentevervoerbedrijf over het veld. Ze werven banenpoolers voor op de tram. “Je moet het een beetje mooi spelen”, zegt conducteur Roland Juliet en slaat zijn handen in elkaar. “Laten zien dat we dit vak lachend doen.”

In een tent met computerspelletjes zit Leroy (21). “Conducteur? Ik?” Hij zet zijn zonnebril achter op zijn hoofd. “Dat is een vervoekte baan, weet je. Je wordt uitgescholden, neergestoken.” Hij wil meer verdienen dan een ambtenaar. Ook Vyert (22) moet er niet aan denken. Vanachter haar kraampje met mango's en papaya's op zuur, schudt ze haar hoofd. “Je hebt zo ruzie.”

Een hoek van het park is ingericht als "speakerscorner'. Net als in het Londense Hyde Park kan het publiek hier zijn hart luchten over maatschappelijke kwesties. Om vier uur staat Elijah (28) zonder publiek te oreren. Terwijl regenwolken boven het festival samenpakken, leest hij voor uit een gedicht van Malcom X: To educate the man, is to educate an individual. “Dat hoef ik toch niet uit te leggen, hè?” Zijn dreads draagt hij in een staart. Aan zijn ketting hangt een gouden leeuw - de leeuw van Juda. “Symbool van de overwinning”, zegt Elijah. Zijn schouders bewegen op de rap uit een ghettoblaster. Elijah is lid van de Dreadpoet Society, een rasta-organisatie in de Bijlmer. “Haile Selassie, Malcom X, die stònden voor de zwarte man, weet je.” Surinaamse jongeren moeten zich volgens hem bewust worden van de zwarte geschiedenis.

Als de regen eindelijk valt, schuilen bezoekers onder het tentdoek van de eetkraampjes. Er wordt op schouders geslagen, gezoend. “Surinamers kennen elkaar allemaal', zegt Arthur (25). Hij heeft net een neef ontmoet. Nu wisselen ze de laatste nieutjes uit en delen samen een bloedworst.

De hele maand augustus nog is het festival ieder weekeinde in het Bijlmerpark. Volgens de organisatie bezochten dit weekeinde 50.000 mensen het park. “Het Kwakoe-festival moet nog professioneler”, vindt directeur Bakboord. Hij wil "chiquere' kraampjes. Tussen de bomen van het Bijlmerpark rieten hutjes en rondom het terrein een "cola-kreek'. Bakboord spreidt zijn armen uit. “De sfeer van de Surinaamse binnenlanden moet hier hangen.” Maar dan moeten er eerst sponsors worden gevonden en dat wil nog niet zo lukken. “Amsterdam Zuidoost heeft een negatieve klank”, zegt Bakboord. “Bedrijven lenen hun naam niet graag aan een festival voor minderheden.” Bij de ingang van het park rammelen de collectebussen.