Major krijgt vertrouwen van Lagerhuis

PAG.5 MAJOR NIET VERLOST

LONDEN, 24 JULI. Het Britse Lagerhuis heeft gisteren een eind gemaakt aan de strijd om de ratificatie van het Verdrag van Maastricht. Door de vertrouwenskwestie te stellen heeft de Conservatieve regering van John Major de strijd alsnog in haar voordeel weten te beslissen.

Premier Major kreeg uiteindelijk met een meerderheid van 40 stemmen het fiat om het verdrag in de Britse versie - dat wil zeggen zonder de sociale paragraaf - te bekrachtigen en in de Britse wetgeving te incorporeren. Major, tot nu toe in de peilingen de impopulairste premier sinds de tellingen begonnen, verklaarde dat hiermee een streep is getrokken onder de controverse van de afgelopen vijftien maanden.

De 23 Conservatieve rebellen die Major donderdagavond nog op hetzelfde punt een nederlaag hadden bezorgd, bleken uiteindelijk allen te zijn gezwicht voor Majors dreigement dat hij bij hernieuwd verlies verkiezingen zou uitschrijven en voor de mededeling van de tuchtmeesters van de partij, de Whips, dat uitblijven van steun aan de regering tot verwijdering uit de partij zou leiden.

De uitslag is een grote overwinning voor Major, die nu getoond heeft dat hij met vertoon van autoriteit de partij naar zijn hand kan zetten. Maar de bitterheid in Tory-gelederen is groot en de verwachting is dat een interne afrekening zeker zal volgen.

In interviews na afloop van de stemming verdedigde John Major zich tegen de beschuldiging dat hij zijn partij cynisch en onnodig aan de rand van de afgrond had gebracht. De premier ontkende dat hij gebrek aan leiderschap had getoond. Hij weet de ontstane impasse aan zijn geringe meerderheid (18) in het Lagerhuis. Maar in het Lagerhuis had de minister van buitenlandse zaken, Douglas Hurd, eerder met zoveel woorden erkend dat het afgelopen jaar er een was geweest van “ongelukkige omstandigheden, waarbij een deel van het ongeluk misschien wel aan de regering te wijten is geweest”.

Hoewel de oppositiepartijen volhielden dat het aanzien van de regering nationaal en internationaal ernstig geschaad is door het gemanoeuvreer om ratificatie binnen te halen en door handhaving van het voorbehoud over de sociale paragraaf, was het Lagerhuis één in zijn opluchting dat het woord "Maastricht' voorlopig niet meer hoeft te vallen. Het eindeloze debat heeft de parlementaire agenda van de afgelopen anderhalf jaar geheel verstopt en door zijn technische details de kiezers verder vervreemd van het politieke bedrijf.

Nu deze epische strijd achter de rug is, kan de regering zich voorbereiden op vrijwel zeker verlies van de tussentijdse verkiezing voor de parlementszetel van Christchurch (29 juli), daarna op de partijconferentie (begin oktober) en vervolgens op november, traditioneel de maand waarin het leiderschap van de Conservatieve Partij aangevochten kan worden. John Major zei daarover gisteravond: “Ik blijf nog enige tijd aan.”