Groeiende stroom goederen eist ruimte

Rotterdam, geen haven ter wereld waar kranen meer goederen te verwerken krijgen dan hier. Al meer dan dertig jaar prijkt de Maasstad bovenaan het lijstje van 's werelds grootste havens. De eigenaar van de haven, de gemeente Rotterdam, wil die positie tot ver in de volgende eeuw handhaven. In september behandelt de gemeenteraad daartoe de definitieve versie van het Havenplan 2010 waarin de toekomst van de haven ligt vastgelegd.

Rotterdam heeft veel meer ruimte nodig om te kunnen blijven concurreren met andere Europese havens, zo blijkt uit het plan. Uitbreiding is van vitaal belang. Op de Maasvlakte, de uiterste punt van het 42 kilometer lange havengebied, is de activiteit groot. Een maand geleden opende de Amerikaanse rederij Sealand hier haar eigen hypermoderne Delta-terminal. Vanaf begin september verrijst in de aanpalende Amazonehaven op hetzelfde stuk opgespoten land het eerste deel van een in totaal 2600 meter lange kademuur speciaal bedoeld voor op- en overslag van containers. Nog zal dat niet voldoende zijn om de almaar groeiende stroom goederen op te vangen. Daarom pleit het Havenplan voor uitbreiding van de Maasvlakte ruim twee kilometer verder de zee in.

Essentieel voor de toekomst van de Rotterdamse haven is ook verbetering van de verbindingen met het achterland. De 300 miljoen ton kolen, graan, erts, schroot, ruwe olie, auto's en containers die vorig jaar via 32.000 zeeschepen de Maasmond bij Hoek van Holland binnengleden, moeten via de haven zo snel mogelijk naar de Europese plek van bestemming. De komst van de Betuwelijn speelt daarbij een grote rol, maar ook het stukje snelweg op de A15 bij het Botlekgebied van amper 3,5 kilometer (kosten 150 miljoen gulden) dat begin deze maand klaar was, verkort de duur van het transport aanzienlijk.

De Rotterdamse haven is geen "wereld van Peter Stuyvesant', zoals de luchtvaart zich graag laat afficheren. Het imago van Rotterdam komt eerder in de buurt van Zware Van Nelle. Bij de gedachte aan de haven doemt een beeld op van noeste arbeid, opgestroopte mouwen, geen woorden maar daden. Het geld wordt in Rotterdam verdiend en in Den Haag en Amsterdam weer uitgegeven, heette het vroeger. Dezer dagen is de Rotterdamse haven nog steeds een grote economische factor in Nederland. De haven, waar 80 procent van de totale goederenoverslag van de Nederlandse zeehavens plaats heeft, biedt werk aan 70.000 mensen. De banen zijn verdeeld over de sectoren overslag, transport, opslag en distributie en transportbemiddeling. Daarnaast levert de havenindustrie en de overheid een flink aantal banen. Stuwadoors, cargadoors, roeiers, sjorders, sein- en sluiswachters en shipchandlers genereren samen nog eens 220.000 banen buiten de haven. Economisch bekeken is de Rotterdamse haven zo goed voor een totale toegevoegde waarde van 50,5 miljard gulden, ruim 11 procent van het bruto nationaal produkt.

De miljarden guldens die nodig zijn om te investeren in de toekomst van de haven komen van de gemeente Rotterdam, de landelijke overheid en het bedrijfsleven dat in de haven actief is. De komende vijf jaar is er 1,5 miljard gulden nodig, zo heeft het Gemeentelijk Havenbedrijf Rotterdam berekend. Het Havenbedrijf is namens de gemeente beheerder van het havengebied van de Van Brienenoordbrug tot de Noordzee bij Hoek van Holland. De huisbaas die zorgt voor de exploitatie en het onderhoud van de "natte infrastructuur' -de haventerreinen, kademuren en waterwegen - en tegelijkertijd de bedrijvigheid in de haven tracht te bevorderen. De speerpunten voor de komende jaren - neergelegd in het Havenplan 2010 - zijn de sectoren voedingsmiddelen, chemie en containers en de distributie.