Alan Greenspan dreigt met verhoging rente

NEW YORK, 21 JULI. Voorzitter Alan Greenspan van de Federal Reserve Bank heeft gisteren gewaarschuwd voor inflatie in de VS. De Fed (het Amerikaanse stelsel van centrale banken) zal volgens hem niet aarzelen de rente te verhogen als dat nodig is.

Vanuit het Witte Huis kwamen onmiddellijk enigszins ongeruste reacties. Volgens Laura Tyson, de belangrijkste economische adviseur van de president, duiden “de fundamentele gegevens” van de economie er niet op dat de inflatie weer zal aanwakkeren.

Greenspan maakte zijn opmerkingen tijdens de halfjaarlijkse hoorzitting voor het Huis van Afgevaardigden waar hij rekenschap aflegde voor de Subcommissie voor Economische Groei. Over de huidige economische groei in het land was hij optimistisch hoewel hij de economische groeiprognose voor dit jaar verlaagde tot tweeënhalf procent.

Hoewel bekend is dat Greenspan inflatiebestrijding hoog in het vaandel heeft staan, verraste hij toch met zijn uitspraken. Greenspan noemde “sommige inflatierapporten eerder dit jaar verontrustend” en hij zei dat over het algemeen “het nieuws over inflatie dit jaar moet worden gekarakteriseerd als teleurstellend.” Op z'n best is de inflatie op dit moment “stabiel”, aldus Greenspan.

Voorts viel het economen op dat de groeiprognose voor dit jaar van het Amerikaanse bruto binnenlands produkt, de som van alle goederen en diensten, door de Fed is teruggebracht tot tweeënhalf procent. Greenspan wees er ook op dat de geldhoeveelheid M2 geen goede indicator meer was voor de Fed bij het voeren van monetair beleid. Beter was het op het gedrag van de reële rente te letten. De geldhoeveelheid die tot M2 wordt gerekend is al het geld dat direct beschikbaar is plus de tegoeden die op korte termijn voor besteding kunnen worden gebruikt. In het afgelopen halfjaar was M2 misleidend gebleken, nadat de vooruitzichten eind 1992 opeens beter werden maar de bestedingen in de loop van het eerste kwartaal weer inzakten.

Greenspan zei in antwoord op vragen van afgevaardigden dat hij “niet bezorgd zou zijn als het begrotingstekort met meer dan 500 miljoen” dollar zou worden teruggebracht in de komende vier tot vijf jaar. Greenspan waarschuwde ervoor dat een pakket dat het tekort met minder terugbrengt onrust zal brengen op de financiële markten.

Economen waren verbaasd dat Greenspan enerzijds de groeiprognose naar beneden bijstelde maar daarnaast ook zei dat “de Amerikaanse economie op een pad van bescheiden economische groei zal blijven”. Daar komt bij dat zijn opmerkingen over inflatie voor velen de boodschap hebben: wij verhogen aan het eind van dit jaar de rente. Die daad zal de economische groei nog verder vertragen, omdat lenen meer zal kosten en beleggers eerder van aandelen naar obligaties overstappen.

Volgens Robert Brusca, econoom van Nikko Securities, is er geen enkele reden om de rente te verhogen. Het beleid van de Fed mist op deze manier elke geloofwaardigheid. “De Fed redeneert echter dat omdat we in het derde jaar van een herstelperiode zitten, de rente omhoog moet”, aldus Brusca. Het gevolg zal volgens hem zijn dat de economische groei in de VS begin volgend jaar stagneert, mede ook door de begrotingsplannen van Clinton.

Volgens Brusca is de inflatie op dit moment voldoende onder controle, maar enkele leden van de Federal Open Market Committee (FMOC), die de rentestanden bepaalt, zijn volgens hem zo gebeten op bestrijding ervan dat Greenspan ook wel mee moet. “Wayne Angell bijvoorbeeld roept voortdurend dat het streven nul procent inflatie moet zijn”, aldus Brusca. “In de praktijk bedoelt hij daarmee maximaal twee maar het huidige niveau van 3,5 procent op jaarbasis is beslist niet verontrustend.”

Sommige economen zien de opmerkingen van Greenspan als puur politiek. Hij zou niet zo bang zijn voor inflatie als hij doet voorkomen, maar moet uit hoofde van zijn functie altijd waarschuwen voor inflatie.