Inkatha en Konservatieven boycotten overleg Z-Afrika

JOHANNESBURG, 19 JULI. De Zoeloe-partij Inkatha en de blanke Konservatieve Partij zijn vanmorgen weggebleven bij de hervatting van de onderhandelingen over democratie in Zuid-Afrika.

De partij van chief Mangosuthu Buthelezi zegt pas terug te keren wanneer het ANC en de regering-De Klerk toezeggen dat geen beslissing wordt genomen zonder instemming van Inkatha. Het onderhandelingsforum besloot enkele weken geleden 27 april 1994 uit te roepen als datum voor de eerste algemene verkiezingen, volgens het principe van “voldoende overeenstemming”. Inkatha was toen tegen, omdat zij meer garanties eiste voor een federale staat.

De KP keert vrijwel zeker niet meer terug naar de onderhandelingstafel. De partij wil eerst dat de andere partijen zelfbeschikking voor blanke Afrikaners als beginsel aanvaarden. Maar geen van de andere partijen steunt het idee van een blanke "volksstaat', die in een confederaal bestel met staten voor andere etnische groepen zou bestaan. Dit is feitelijk een terugkeer naar het model van de apartheid.

De regering zal de komende dagen in bilaterale gesprekken proberen Inkatha over te halen om weer mee te doen aan de onderhandelingen. De aanwezigheid van de Zoeloe-partij is cruciaal, omdat deze week de ontwerp-overgangsgrondwet van een technisch comité van juristen en wetenschappers ter tafel komt, dat in belangrijke mate kan tegemoetkomen aan de wensen van Inkatha voor een sterk federale staat. Buthelezi heeft vorige week gedreigd dat hij een apart onderhandelingsforum kan beginnen van partijen die zich tekort gedaan voelen, wat volgens hem een eerste stap zou zijn naar een burgeroorlog in Zuid-Afrika.