Inspector Morse: a cheerful sort of pessimist

The mystery of Morse, zondagavond, Ned.1, 22.20-23.11u.

John Thaw wil, zegt hij, niet de fout maken om te zeggen dat hij nooit meer de rol van inspecteur Morse zal spelen. Misschien duikt Morse in de toekomst nog weer eens op. Maar in serie-verband - nee, daar voelt hij niets meer voor. “Het wordt voor mij als acteur steeds moeilijker om nog iets aan die rol toe te voegen,” zegt hij in het onderhoudende blik-achter-de-schermen-programma The mystery of Morse, dat zondagavond bij de KRO te zien is.

Thaw is de man met het toepasselijk gekreukelde hoofd, die acht jaar geleden de gedroomde vertolker werd geacht van de door Colin Dexter gecreëerde inspecteur. Door zijn terughoudende natuur, zijn neiging tot korzeligheid en zijn ietwat misprijzende mondhoeken bleek hij de ideale man te zijn voor de gedesillusioneerde socialist die de schrijver voor ogen had gestaan. In de uitzending omschrijft Dexter zijn schepping als “autobiografische fictie”, er minzaam aan toevoegend dat hij zelf a cheerful sort of pessimist is. Dat bepaalt natuurlijk ook deels de kwaliteit van de Morse-afleveringen: dat ze, zoals John Thaw zegt, in de eerste plaats over die man gaan en pas in tweede instantie over de zaken die op zijn pad komen.

Er kan dan ook volop over Morse worden gefilosofeerd en gefantaseerd, over zijn kwetsbaarheid, zijn verleden, zijn houding ten opzichte van vrouwen en de reden waarom hij altijd vrijgezel is gebleven. Soms schemert er in de serie iets van die gevoelige kanten door, maar het zijn puntjes van een ijsberg die - geheel volgens de regelen van de Britse dramatraditie - onder de oppervlakte blijft.

Als vermakelijk intermezzo worden de uitlatingen van de betrokkenen en de opnamen op de filmset gelardeerd met beelden van een Morse Tour, die door British Heritage voor toeristen wordt georganiseerd in Oxford. Onder leiding van de olijke reisleidster Peggy Grimsham (iedereen mag Peggy zeggen) loopt een groepje Morse-fans langs de bekende lokaties en af en toe stijgt de spanning, want dan bevinden ze zich op een scene of the crime.

De documentaire werd gemaakt tijdens de opnamen van de 28e aflevering, die waarschijnlijk ook de laatste zou worden. Ze dient zondag als opmaat voor een reeks herhalingen, die de KRO deze zomer heeft geprogrammeerd. De afleveringen worden dan uitgezonden zoals ze werden gemaakt: honderd minuten achter elkaar en niet, zoals hier tot dusver gebruikelijk was, in tweeën geknipt. Dit najaar volgen nog drie nieuwe Morse-avonturen. Wie daar aan toekomt, zou dan eens op de muziek moeten letten - de componist blijkt één van de themaatjes te hebben gebaseerd op het morse-teken voor Morse.