Beha

In haar interessante betoog over de vrouwenborsten en beha's (Cultureel Supplement 9 juli) vraagt Marjoleine de Vos zich af hoe vrouwen "dat lang geleden deden', omdat je op Griekse vazen en wandschilderingen nooit een beha ziet.

Gelukkig weten we er wel iets van. Niet van Griekse wandschilderingen, want daarvan is niets over gebleven. Maar in de zesde eeuw voor Christus leefde op Samos een lyrische dichter. Anakreon, van wie ons enkele liefdesliedjes bekend zijn, althans ze worden als anakreontica aan hem toegeschreven. In een ervan noemt hij een aantal dingen die hij zou willen zijn om zo dicht mogelijk bij zijn geliefde te zijn, onder andere haar spiegel, haar chiton, haar halssnoer, haar sandalen en, o wat ondeugend, haar beha. Er staat: kai tainiè de mastoon, en de band om je borsten. Tainiè (Attisch: tainia) was een band om het hoofd of de borsten. Griekse vrouwen droegen dus een soort beha. Hetzelfde vinden we bij de Romeinen. De Pompejanen, verre van preuts, lieten in hun huizen vaak schilderingen aanbrengen van paren, die in talrijke variaties de liefde bedrijven. Deze paren zijn naakt weergegeven, maar de vrouw draagt veelal een band rondom haar borsten, overigens zonder schouderbandjes. Veel steun kunnen deze banden, die zonder twijfel van linnen of wol waren, niet hebben gegeven. Mij viel in de afbeeldingen ervan op dat deze banden mooi van kleur waren, rood, groen of blauw. Mogelijk dienden ze om de schoonheid van het lichaam te verhogen of om minder fraaie borsten te verbergen. Een aanwijzing in de laatst genoemde richting vond ik bij Ovidius in zijn "Ars Amandi', waar hij (Boek 3, 273) aan vrouwen met te kleine borsten aanbeveelt er aan band omheen te binden, alvorens zich aan de liefde te wijden.(Voor afbeeldingen ervan, zie Michael Grant, Erose in Pompeii en: Jean Marcadé, Roma Amor).