Vele rotsblokken draaien rond de aarde

Sinds september 1990 wordt op de Kitt Peak-sterrenwacht in de Verenigde Staten met een speciale telescoop gezocht naar planetoden die vlak langs de aarde komen.

Sinds die tijd zijn met deze Spacewatch-telescoop al meer dan 40 "aardscheerders' ontdekt. Minstens 13 exemplaren hebben een diameter van minder dan 50 meter. Met behulp van deze eerste gegevens heeft de Amerikaanse astronoom D.L. Rabinowitz onlangs afgeleid dat het totale aantal "kleintjes' in de buurt van de aarde 10 tot 100 maal zo groot is dan men op grond van een extrapolatie vanuit de grotere objecten zou afleiden.

Rabinowitz en zijn collega's hebben nu de eigenschappen van deze kleine aardscheerders nader bestudeerd. Het blijkt dat hun banen verschillen van die van de grotere aardscheerders en van de gewone planetoden (die tussen de banen van Mars en Jupiter om de zon draaien). De banen zijn wat meer cirkelvormig, maar staan soms schuiner op het vlak van de aardbaan. Bovendien zijn ook hun spectrale kenmerken anders. Men denkt daarom dat deze kleine objecten een tot nu toe onbekende gordel van planetoden in de buurt van de aardbaan vormen. Hoe deze gordel is ontstaan is onbekend. (Nature 363, p. 704).

Betekent dit nu dat wij op aarde gevaar lopen? Neen. Weliswaar komen er per jaar gemiddeld zo'n tien rotsblokken van kleiner dan 50 meter in de dampkring terecht, maar zij exploderen op grote hoogte. Een uitzondering daarop vormen de uit ijzer bestaande objecten, die zo stevig zijn dat ze heelhuids het aardoppervlak kunnen bereiken. Maar die vormen slechts een kleine minderheid (Nature 363, p. 701).

Volgens de astronomen moeten er dus regelmatig hoog in de atmosfeer flinke ontploffingen plaatsvinden, in de orde van zo'n 20 kiloton TNT (de Hiroshima-bom was 13 kiloton). Het opmerkelijke is dat er vrijwel nooit van zulke explosies melding is gemaakt. Een aantal Amerikaanse (en waarschijnlijk ook Russische) militaire satellieten zou zulke explosies soms moeten kunnen waarnemen. Waarschijnlijk hebben deze satellieten dat ook wel gedaan, maar werden de waarnemingen direct weer weggegooid als bleek dat ze geen militaire waarde hadden. Het U.S. Space Command heeft nu echter toegezegd om beter op de tekenen van explosies van buitenaardse objecten te zullen letten.