Nieuwe oorlog in Kroatië komt steeds dichterbij

PAG. 9 HOOFDARTIKEL ZAGREB, 15 JULI. Een nieuwe oorlog in Kroatië komt steeds dichterbij. Inzet van de strijd vormen de gebieden die beheerst worden door de Kroatische Serviërs. Voor het eerst dit jaar beschoten de Serviërs gisteren de garnizoensstad Karlovac met granaten, en de Kroaten bestookten de Serviërs in de buurt van Zadar aan de Dalmatische kust.

Volgens het Joegoslavische persbureau Tanjug zetten de Kroaten raketlanceerinstallaties en tanks in bij de aanval op de dorpen Obrovac, Karin, Muskovac en Baljac. De beschietingen duurden vele uren.

Volgens Cedric Thornberry, plaatsvervangend hoofd van de VN-strijdmacht, is het risico van een nieuwe openlijke oorlog om de door de Serviërs bezette en eenzijdig tot "republiek' uitgeroepen gebieden zeer groot. De onmiddellijke aanleiding van de huidige spanningen is het besluit van de Kroatische regering om het vliegveld van Zadar weer in gebruik te nemen en de brug van Maslenica te heropenen. De brug, door de Kroaten in februari na felle gevechten heroverd, vormt een belangrijke schakel in de verbindingen tussen Zagreb en de Dalmatische kust. Het vliegveld ligt binnen het bereik van de Servische artillerie en werd na de heropening, eerder deze week, prompt onder vuur genomen.

Volgens Thornberry hebben zowel de Kroaten als de Kroatische Serviërs zich de afgelopen maanden op grote schaal militair versterkt en bestaat bij beide partijen de wil om het opnieuw op eenstrijd te laten aankomen. Hij waarschuwde dat een nieuwe oorlog tot enorme problemen bij de voedselvoorziening in Bosnië kan leiden. Dagelijks is 1200 ton voedsel nodig voor de 2,3 miljoen mensen die in Bosnië afhankelijk zijn van hulpverlening vanuit het buitenland. Deze maand is maar de helft van die hoeveelheid aangeleverd. Een hervatting van de oorlog in het Dalmatische kustgebied kan de hulpverlening volgens Thornberry volledig verlammen.

De Britse minister van buitenlandse zaken, Douglas Hurd, wil dat de EG sancties treft tegen Kroatië wegens de rol van de Kroatische regering in de oorlog in Bosnië. Hurd zei gisteren te verwachten dat het thema van sancties tegen Kroatië maandag in Brussel ter sprake komt op de bijeenkomst van de twaalf EG-ministers van buitenlandse zaken.

Algemeen wordt verwacht dat Duitsland zich met kracht zal verzetten tegen sancties tegen Kroatië. Weliswaar kan ook Duitsland zich niet vinden in de openlijke steun die de Bosnische Kroaten in hun strijd tegen de moslims in Mostar en Centraal-Bosnië vanuit Kroatië krijgen, maar Duitsland vindt het te vroeg om nu al tot sancties te besluiten.

Pag 5: Duitsland: voor sancties tegen Kroatië is het te vroeg

De Duitse minister van buitenlandse zaken, Kinkel, meldde dinsdag dat Bonn de partners in de EG van dat standpunt op de hoogte had gesteld; ook op de G-7-top in Tokio was het thema van sancties tegen Kroatië ter sprake gekomen, aldus Kinkel. “Wij waren degenen die toen zeiden dat de tijd niet rijp is en dat we heel goed moeten nadenken over sancties tegen Kroatië.

In Sarajevo beschikt sinds gisteren eenderde van de bevolking weer over stromend water. In de wijk Nieuw Sarajevo, een wijk van flatgebouwen in het westen van de stad, kwam voor het eerst sinds 21 juni weer water uit de kraan als gevolg van de hervatting van de elektriciteitstoevoer naar een waterpompstation die door de Serviërs wordt beheerst. De Serviërs kwamen een andere belofte, die ze eerder deze week in een akkoord met de moslims hebben gedaan, niet na: ze hebben tot dusverre de toevoer van gas niet hersteld.

In Mostar, de hoofdstad van Herzegovina, zetten de Bosnische Kroaten intussen de "etnische zuivering' van moslims in de door hen beheerste helft van de stad onverminderd voort. Sinds dinsdag hebben ze drieduizend mannen opgepakt en genterneerd, naar hun zeggen om te verhinderen dat ze door de moslim-troepen worden gemobiliseerd. “Als de storm voorbij is laten we hen weer gaan”, zo zei gisteren een woordvoerder van het Bosnisch-Kroatische leger (HVO). Vrouwen, kinderen en bejaarden worden op grote schaal uit hun woningen verdreven en naar de door de moslims beheerste helft van de stad gestuurd. (Reuter, AFP, AP)