Commissie: Aruba moet fors bezuinigen

ROTTERDAM, 12 JULI. Aruba moet forse bezuinigingen doorvoeren in zijn overheidsuitgaven en tegelijkertijd de accijnzen en invoerrechten verhogen en een omzetbelasting van 5 procent invoeren. Dat adviseert een commissie van deskundigen de regering van Aruba, om de begroting van dit koninkrijksland weer in evenwicht te brengen.

Uit het advies blijkt dat de begroting van Aruba in één jaar tijd drastisch is verslechterd. Begin 1992 was er volgens de Arubaanse regering nog sprake van een begrotingsoverschot van 20 miljoen gulden, maar nu wordt melding gemaakt van een financieringstekort dat 32 miljoen beloopt. Daar komt nog een bedrag van 36 miljoen gulden bij dat moet worden afgedragen aan een garantiefonds voor het voltooien van enkele hotels op het eiland. Nederland heeft hiervoor vorig jaar een lening van 55 miljoen dollar van de Nederlandse Crediet Bank met overheidsgarantie beschikbaar gesteld, maar eist dat Aruba zelf zorgt voor de aflossing en rentebetalingen. Volgens de afspraken moet er over een periode van 15 jaar elk jaar 20 miljoen gulden in een garantiefonds worden gestort. Vorig jaar werd daarvoor door Aruba nog geen geld gereserveerd. De adviescommissie beveelt de regering nu aan de verplichtingen van 1992 en 1993, in totaal 36 miljoen gulden, op te schorten tot volgend jaar.

Uit het rapport blijkt dat Aruba ook een achterstand heeft met de afdrachten van premies aan het Algemeen pensioenfonds voor ambtenaren van 120 miljoen gulden en voor sociale premies aan de Sociale Verzekeringsbank van 56 miljoen. De laatste twee jaar zijn in het geheel geen premies afgedragen.

De Arubaanse overheid kan van haar financieringstekort van 32 miljoen gulden voor de lopende begrotingsverplichtingen slechts 15 miljoen op de lokale markt lenen. Volgens de commissie moeten daarom de verplichtingen worden verminderd door bezuinigingen op ambtenarensalarissen van 20 miljoen gulden op jaarbasis en 10 miljoen op andere uitgaven. Maar volgens insiders in Oranjestad is een zo snelle korting op de salarissen of vermindering van het aantal ambtenaren praktisch onhaalbaar.

De Arubaanse regering kampt volgens waarnemers in Oranjestad met een enorme achterstand in haar financiële administratie waardoor een precies inzicht in de begrotingsproblemen niet kan worden verkregen. Momenteel wordt door het ministerie van financiën pas gewerkt aan de jaarrekeningen over 1986 en 1987 en in oktober worden de jaarrekeningen over de twee daaropvolgende jaren verwacht.