Bergsport

Hoogtevrees, samenst. Graddus Pott Hofstede. Uitg. Nijgh & Van Ditmar. 185 blz. Prijs ƒ 15,-.

“Voor de buitenstaander blijft de bergsport in wezen volmaakt onverklaarbaar, en zelfs nogal belachelijk. (-) bergsporters zijn van de rest van de wereld gescheiden door een schutting.” Toen James (later Jan) Morris als verslaggever voor de Times aan Hillarys Everest-expeditie van 1953 werd toegevoegd keek hij met verbijstering naar deze grove types met hun massieve roze dijen en veelheid aan puntige voorwerpen.

Door met deze lichte toets van vervreemding te beginnen lijkt Graddus Pott Hofstede, samensteller van Hoogtevrees, de tweede in een reeks bloemlezingen van Nijgh & Van Ditmar over literair reizen, zowel zijn eigen bloemlezing als de bergsport zelf te willen relativeren. Dat de samensteller een ambiguë houding heeft ten opzichte van zijn onderwerp, blijkt ook uit het feit dat hij uit de enorme hoeveelheid klimboeken die in de afgelopen eeuw is verschenen, niets kiest van bijvoorbeeld Chris Bonington, die met zijn spannende klimverhalen een breed lezerspubliek heeft bereikt. Hij nam wel fragmenten op uit een boek van de vriendin van een topklimmer over hun relatie, en van klimmer en organisator Eric Shipton, waarin hij zijn twijfels over en afkeer van grote expedities toelicht. Een evenwichtig overzicht van de literaire hoogtepunten is deze bloemlezing dus niet geworden, wel biedt zij een kijkje achter de schermen van deze zonderlinge wereld van roze dijen en kolossale ego's.

De meest verrassende bijdrage is het curieuze verhaal Hitler en Leni van de Duitse klimmer Anderl Heckmair. Nadat hij Leni Riefenstahl in Zuid-Tirol als gids had gediend werd hij als eregast uitgenodigd op een partijdag in Neurenberg. “Het hele nationale sportcentrum stond tot mijn beschikking zodat ik kon blijven trainen. Dat was een aanbod waarvoor ik de partijdag graag op de koop toe nam. Bovendien, het kon toch zeker geen kwaad om die hele poppenkast eens van nabij mee te maken. (-) Aan Hitler kon ik met de beste wil van de wereld niets bijzonders ontdekken.”

De enige Nederlander in Hoogtevrees is Bart Vos. Hij is niet vertegenwoordigd met zijn Himalaya Dagboek, maar met een wonderlijk verhaal uit Propria Cures. Sjerpa Mingma, die Vos naar Mount Everest had vergezeld, is in Nederland op bezoek, waar hij een auto hoopt te kopen om naar Nepal mee te nemen. Mingma is zichtbaar teleurgesteld dat Vos' Mercedes-diesel niet harder kan dan 176. “I don't like diesel. I want car with two hundred maximum speed. At least.”

Hoogtevrees, samenst. Graddus Pott Hofstede. Uitg. Nijgh & Van Ditmar. 185 blz. Prijs ƒ 15,-.