VS werken aan uitlevering blinde sjeik aan Egypte

WASHINGTON/ KAIRO, 5 JULI. De Amerikaanse autoriteiten hebben gisteren een begin gemaakt met een uitleveringsprocedure aan Egypte tegen de militante blinde prediker sjeik Omar Abdel-Rahman. De moslim-geestelijke gaf zich vrijdag over aan de Amerikaanse immigratiedienst, die de dag tevoren een arrestatiebevel had uitgevaardigd wegens schending van de immigratiewet. Egypte heeft gisteren officieel om zijn uitlevering gevraagd.

In Egypte waarschuwde een van sjeik Abdel-Rahmans advocaten, Abdel-Halim Mandour, dat uitlevering aan Egypte een golf van geweld door zijn aanhangers zal provoceren. De geestelijke heeft veel aanhang in Egypte, vooral onder de armen, die zijn militante preken beluisteren op binnengesmokkelde cassettebanden. De Amerikaanse ambassade in Kairo heeft inmiddels “de geëigende veiligheidsmaatregelen” getroffen “in het licht van recente gebeurtenissen”, aldus een woordvoerder.

Sjeik Abdel-Rahman en 48 medestanders worden in Egypte beschuldigd van poging tot moord op twee politiemannen en het aanzetten tot geweld tijdens een protestactie bij een moskee in Fayoum in 1989. De bewuste rechtszaak, een reprise van een eerder proces dat in vrijspraak eindigde, is sinds april aan de gang. De verdachten kunnen de doodstraf krijgen, een straf die de laatste maanden in Egypte op ruime schaal aan moslim-extremisten wordt uitgedeeld. Twee terdoodveroordeelden zijn inmiddels geëxecuteerd.

Afgezien daarvan wordt sjeik Abdel-Rahman er door Kairo van beschuldigd het brein te zijn achter de gewelddadige campagne van het laatste jaar om de regering te ondermijnen en ten val te brengen. Vanuit New York, waar hij woont en preekt sinds hij in 1990 op een toeristenvisum uit Soedan de VS binnenkwam, hoewel hij voorkwam op een officiële lijst van ongewenste vreemdelingen, roept de blinde prediker geregeld op tot moord op president Hosni Mubarak.

De Amerikaanse minister van buitenlandse zaken Warren Christopher zei gisteren dat het Egyptische uitleveringsverzoek “op prompte wijze” zal worden afgehandeld. HIj waarschuwde echter dat het een procedure is die enige tijd kan vergen. In elk geval hebben de VS en Egypte een, uit 1874 daterend uitleveringsverdrag.

Een Egyptische opperrechter, Saeed Ashmawi, zei dat Washington de uitleveringsprocedure zou kunnen uitstellen als in New York alsnog een strafklacht tegen hem wordt ingediend. Zeker 12 volgelingen van sjeik Abdel-Rahman zitten in New York gevangen in verband met de bomaanslag in februari op het World Trade Center en met een vorige week gemeld komplot om publieke persoonlijkheden te vermoorden en bomaanslagen te plegen op onder andere het gebouw van de Verenigde Naties en het hoofdkwartier van de Federale Recherche, de FBI. Sjeik Abdel-Rahman heeft zich in het openbaar van de aanslag en het gemelde komplot gedistantieerd, en er is ook (nog) geen aanklacht in verband hiermee tegen hem ingediend.

Volgens Ashmawi kunnen de VS, nu een uitleveringsverzoek is ingediend, de geestelijke niet uitwijzen als hij zijn verblijfsvergunning verliest wegens schending van de immigratiewet, in verband waarmee hij nu vastzit. Abdel-Rahman zou bij zijn binnenkomst hebben verzwegen dat hij drie vrouwen heeft en in Egypte is veroordeeld wegens fraude met cheques. In eerste instantie is de sjeik inmiddels al schuldg bevonden aan een dergelijke overtreding, maar zijn uitwijzing is opgeschort hangende zijn beroep tegen de uitspraak. (Reuter, AP)