Streven Nederland en Aruba: Samenwerking politiekorpsen in Rijksdelen

WILLEMSTAD, 28 JUNI. Nederland en Aruba streven naar een samenwerkend politie-apparaat voor de Rijksdelen in het Carabisch gebied. Dit blijkt uit het "resumé' van premier Lubbers van de gesprekken eind vorige week met Aruba over samenwerking op justitieel terrein.

Onderdeel van die samenwerking zal zijn de opzet van een politie-organisatie naar het model van Europol. Overwogen wordt verder een college te vormen van de drie ministers van justitie van Nederland, de Antillen en Aruba die gezamenlijk leiding geven aan het vervolgingsbeleid in de Rijksdelen in het Carabisch gebied. Daarbij zouden de procureurs-generaal van Aruba en Curaçao voor hun eigen eilandgebieden verantwoordelijkheid blijven afleggen aan de lokale ministers van justitie. Het vervolgingsbeleid op de bovenwindse eilanden en Bonaire zou echter een verantwoordelijkheid worden van de Nederlandse minister van justitie.

De Antilliaanse minister van justitie, mr. S. Römer, wijst die verantwoordelijkheidsverdeling af. Zij wil dat er voor de Bovenwindse eilanden en Bonaire een aparte procureur generaal komt die verantwoording aflegt aan minister Hirsch Ballin (justitie).

Vorige week ontstond beroering bij de regeringen van Aruba en de Nederlandse Antillen naar aanleiding van berichtgeving in NRC Handelsblad over een sterk door Nederland geregisseerd justitieel onderzoek op Aruba en St. Maarten. De verantwoordelijke bewindslieden van Aruba en de Antillen waren van de details van die operatie onvoldoende op de hoogte. Minister Römer onderstreepte gisteren dat de Nederlandse bijstand geheel onder de verantwoordelijkheid gebeurde van de Antilliaanse hoofdofficier van justitie.

Vorige week maandag deden Nederlandse opsporingsambtenaren in het kader van de zogeheten operatie Watersnood, bijgestaan door lokale politie-agenten, op in totaal 28 plaatsen huiszoeking op St. Maarten en Aruba. Doel was het verzamelen van bewijsmateriaal over een criminele organisatie die ervan wordt verdacht miljoenen guldens te hebben laten verdwijnen bij hotelbouwprojecten op Aruba en bij de uitbreiding van het vliegveld en de haven van St. Maarten.

De bilaterale besprekingen tussen Nederland en delegaties van Aruba en de verschillende eilanden van de Nederlandse Antillen over de toekomstige staatkundige structuur zijn "succesvol' geweest, zo concludeerde premier Lubbers, voorzitter van de onderhandelingen, zaterdag. Met Aruba zijn gedetailleerde afspraken gemaakt over de voorwaarden waaronder dit eiland als autonoom land deel kan blijven uitmaken van het koninkrijk. De eilanden Saba, St. Eustatius en Bonaire willen zo snel mogelijk een directe band krijgen met Nederland. St. Maarten wil volgend jaar bestuurlijk en financieel orde op zaken hebben gesteld. Zo wil dit eiland een eind maken aan de huidige onder curatele stelling door Nederland. St. Maarten streeft tegelijkertijd op termijn naar een autonome status.

De manier waarop Aruba deel kan uit blijven maken van het koninkrijk blijft een bron voor onenigheid tussen Nederland en de Antillen. Wanneer Curaçao de prolongatie van de koninkrijksband met Aruba zou blijven blokkeren in het komend half jaar, zal Nederland per 1 januari 1996 bilaterale betrekkingen met dit land aanknopen. Minister Römer zette zaterdagavond tijdens een persontmoeting echter vraagtekens bij deze taktiek. “Staatsrechtelijk is het zeer de vraag of Nederland op eigen houtje kan beslissen andere landen tot het koninkrijksverband toe te laten,” aldus Römer.

Komende week zal naar verwachting de Tweede Kamer debatteren over de uitkomsten van het beraad. Premier Lubbers zei zaterdag te verwachten dat de bereikte resultaten voor het parlement voldoende zullen zijn. “Hoewel het in het Nederlands parlement waarschijnlijk nog niet is doorgedrongen dat de zaken in beweging gekomen zijn,” aldus Lubbers.

    • Frank Vermeulen