De TT van Assen beleefde zaterdag zijn 63e ...

De TT van Assen beleefde zaterdag zijn 63e editie. De eerste Grote Prijs van Nederland der KNMV werd verreden in 1924. Alleen tijdens de Tweede Wereldoorlog bleven de motoren aan de kant. De benaming TT dateert uit 1907 toen de Engelse markies Mouzilly St. Mars de Tourist Trophy beschikbaar stelde voor de winnaar van de wedstrijd op het eiland Man. Daar won de Brit Stanley Wood in 1927 de TT, gevolgd door een zege in Assen. Op de foto bestudeert Wood in een Drentse ledikant zijn Amal-carburateur.

Het circuit van Assen was een logisch gevolg van de beperkte maximale snelheden die golden op de openbare weg. In Nederland mocht je destijds hooguit twintig kilometer per uur rijden. De in 1922 opgerichte Motorclub Assen en Omstreken maakte gebruik van een werkgelegenheidsproject. In de buurt van Borger werd een parcours aangelegd.

Veel boeren protesteerden na de eerste TT, omdat de bougiespuwers de kippen van de leg hielden. Ook viel de melkopbrengst van hun koeien tegen. Twee jaar later, in 1926, verhuisde men naar De Haar, ten westen van Assen. Het nieuwe circuit was slechts 2.5 meter breed, wat tot veel botsingen leidde. Een jaar later was het wegdek al verbreed. Vanaf 1935 werd de minimale breedte 5 meter.

Assen had in 1928 een wereldprimeur. Een centrale geluidsinstallatie hield het publiek op de hoogte van de laatste ontwikkelingen. Drie jaar later verzorgde de KRO haar eerste rechtstreekse radioverslag. Door de aanleg van de Afsluitdijk steeg het toeschouwersaantal enorm. Veel motorliefhebbers kwamen uit Amsterdam. In 1934 werd de TT van Assen voor het eerst georganiseerd in het kader van het Europees kampioenschap. Vanaf 1949 staat de Nederlandse TT in het teken van het wereldkampioenschap.

De familie Timmer loopt als een rode draad door het TT-verleden. De beroemde GT-bocht op het huidige parcours herinnert nog altijd aan de illustere Geert Timmer, garagehouder te Assen. Hij was in de jaren twintig en dertig Nederlands succesvolste coureur. Internationaal bevond vader Timmer zich in de subtop. Zijn zoon Jaap was jarenlang radio-en televisieverslaggever op de laatste zaterdag van juni. Tussen 1974 en 1988 was Timmer jr. actief bestuurlid en ook voorzitter van de stichting Circuit van Assen.

Die stichting werd in 1936 in het leven geroepen toen de vaste organisator, de KNMV, noodzakelijke investeringen voor de TT niet kon rondkrijgen. De nieuwe organisator bestond uit afgevaardigden van de gemeenten Assen en Beilen en leden van de Motorclub Assen en Omstreken. Vanaf dat jaar heet de wedstrijd officieel Dutch TT.

In 1954 werd op dezelfde veenbodem bij Assen een nieuw circuit gebouwd. Het parcours was ruim zeven kilometer lang en gold als de veiligste van Europa. Momenteel is hetzelfde circuit bijna uit de tijd. Door de steeds geavanceerdere techniek zijn de motoren haast te groot voor het noodzakelijke bochtenwerk. De internationale wegrace-circuits lijken tegenwoordig meer op ordinaire racebanen, waar de fabrieks-machines bijna recht op hun doel afgaan.

Wil Hartog was nog een privé-rijder die zich mengde in het geweld van de grote bedrijven. De Witte Reus uit Abbekerk schreef in 1977 historie, toen hij in Assen de 500cc-race won. “Die winst was mooier dan mijn trouwdag en de geboortedag van mijn zoons”, liet de tegenwoordige grasduiner zich onlangs ontvallen in een motorblad. Hartog was weliswaar een liefhebber, maar liet zijn carburateur ongetwijfeld nakijken door een monteur. (Foto Spaarnestad)