Minuut stilte duurt in Solingen vijftien seconden

SOLINGEN, 21 JUNI. De handbalinterland Duitsland -Nederland in Solingen stond gisteren in het teken van anti-racisme. De Duitse handbalbond bestemde de recette van circa 50.000 gulden voor de nabestaanden van vijf vermoorde vrouwen wier huis drie weken geleden door een Duitse puber in brand werd gestoken. Een sticker met de tekst "Ausländerhass nicht mit uns' sierde de middencirkel van de Kellerhalle waar de EK-kwalificatiewedstrijd werd afgewerkt.

In het zondagmorgenzonnetje van Solingen woedt de schande voort. Het zwartgeblakerde huis aan de Unter Wernerstrasse 81 dat anderhalve generatie lang de Turkse familie Genc huisvestte, staat te kijk voor een optocht van geinteresseerde dagjesmensen. Het drama trekt die bezoekers die je eerder in het nabijgelegen Phantasialand zou verwachten. Als Duitsland zich schaamt moet die schaamte ook bekeken kunnen worden, lijkt men te vinden. En eigenlijk is dat ook goed.

Wellicht heeft de grote belangstelling voor het verwoeste huis iets te maken met het sportevenement dat enkele uren later elders in Solingen plaats heeft. Om iets te doen om de beschadigde banden tussen buitenlanders en Duitsers te verbeteren, besloot de Duitse Handbalbond direct na de aanslag de landenwedstrijd aan te grijpen een duidelijk signaal af te geven tegen vreemdelingenhaat.

Maar afgezien van het oplezen van een korte verklaring en het betrachten van ongeveer vijftien, in plaats van zestig, seconden stilte voor de wedstrijd lijkt het die middag in Solingen om weinig meer te spelen gaan dan een gewoon potje handbal. Voorspelbaar ook. Nederland dat niet is hersteld van de vermoeienissen van afgelopen vrijdag, toen het Duitsland in de Stadssporthal van Sittard bijna weerstond (17-18), verliest zoals gewoonlijk. Toch doet de einduitslag van 18-12 ten onrechte een afgetekende Duitse overwinning met een daarbij behorend wedstrijdbeeld vermoeden. Terwijl de wedstrijd na het zien van het eerste bedrijf dreigt uit te draaien op een regelrechte walk-over (10-3) doen een pep-talk en wat wijzigingen van ad interim-bondscoach Harrie Weerman Nederland in de rust meer dan goed.

Zo goed zelfs dat het Duitse publiek na de vierde Nederlandse treffer op rij niet meer beleefd klapt bij elk Oranje-doelpunt. Als bij 11-7 een Nederlander door de strenge Portugese arbiter Sousa voor twee minuten naar de bank wordt verwezen, klinkt uit vele Duitse monden zelfs het hatelijke "Auf Weidersehen'. Ze hebben het dan niet tegen Wil Jacobs en Henk Groener voor wie het de laatste interland is. De oude rotten zeggen weinig van een demonstratie tegen het racisme te hebben gemerkt. Henk Groenerlijkt er niet rouwig om te zijn: “Je komt hier toch voor een serieuze interland. Ik ben ook niet naar het huis gaan kijken.”

Groener ziet de oproep van de Duiste handbalbond geenszins als een publiciteitsstunt. “Dat is onzin”, zegt hij fel. “Bedenk wel dat het handbal in Duitsland veel belangrijker is dan het handbal in Nederland. Als de Duitse Handbalbond iets kleins doet heeft dat een enorme impact.” Wil Jacobs vond de kleine minuut stilte voor het duel wel erg matig: “Ik heb er speciaal op gelet. Het waren precies twintig seconden. Ik was heel benieuwd wat er zou gebeuren rondom deze wedstrijd. Wat hier is aan de hand is geweest, was toch drie weken lang wereldnieuws. Het viel nogal tegen.”

“Het was weinig maar het was iets”, verdedigt bondstrainer Arno Ehret zich. “We hebben willen voorkomen dat het een soort anti-racisme-show zou gaan worden. Dat zou averechts hebben gewerkt. We hebben ons expres terughoudend opgesteld. Maar wel heel duidelijk. We zijn ook bewust niet georganiseerd naar de Untere Wernerstrasse gegaan gevolgd door cameraploegen. We willen niet uitdragen dat wij zo goed zijn. Ik benadruk: het mag geen show zijn. De veertigduizend Mark die van de recette wordt afgestaan aan de nabestaanden is natuurlijk meer dan een stil gebaar.”

's Middags na de wedstrijd is het aanmerkelijk stiller op de Untere Wernerstrasse. De dagjesmensen zijn naar huis. Enkele Turken lopen mismoedig voor het versierde hekwerk heen en weer. In de namiddagzon valt het schrille contrast op tussen de verkoolde resten van wat eens het trotse woonoord was van een nette Turkse familie en de blinkende witte huizen van hun vroegere buren op nummer 79 en 83. Er mist wat. De schande duurt voort in het nette Solingen.