Barbara Visser

Galerie Bloom, Bloemstraat 150 Amsterdam. T/m 3 juli. Wo t/m za 13-18u, zo 14-17u. Prijzen 300 tot 5000 gulden.

Sommige wassenbeeldenmusea zijn ware gruwelkabinetten. Ik heb me laten vertellen dat die in Sidney de kroon spant met een nagebootste scène uit de Frans-Algerijnse oorlog: opgepakte vrijheidsstrijders bungelen daar bij wijze van marteling aan vleeshaken. Maar ook zonder dat soort excessen is er iets huiveringwekkends aan afgietsels van mensen in was. Hoewel vaak duidelijk 'vals' - zeker de oudere, verkleurde beelden waarvan afgebroken vingers provisorisch gelijmd zijn - valt niet te ontkennen dat achter de ontzielde verschijning toch iets menselijks schuilgaat. Barbara Visser (1966) is gefascineeerd door de quasi-levensechtheid van reprodukties. Vorig jaar exposeerde zij haar eigen beeltenis in vele varianten, gemaakt door uiteenlopende straattekenaars en wierp daarmee de vraag op hoe eenduidig onze identiteit is en of die ooit samenvalt met ons uiterlijk. Voor haar nieuwe werk dat zij nu presenteert in galerie Bloom, bezocht Visser diverse musea gewijd aan of gebruikmakend van het wassen beeld. In het Museum van de Geschiedenis van New Orleans fotografeerde ze een bloederige afrekening van mafia-leden, een scène die we kunnen dromen, ze komt voor in veel misdaadseries. Ook overbekend, zij het als foto, zijn John Lennon en Yoko Ono in bed, actievoerend voor "de vrede'. De enscenering is te vinden in het Musée du Rock in Parijs, waar even verderop ook de moord op Lennon aanschouwelijk is gemaakt. Bizar is de gedramatiseerde verbeelding van het eerste overgeleverde kunstwerk ter wereld, de grotschildering van Lascaux. In het Natuurhistorische museum in Washington tekent een soort prehistorische Tarzan een stier op een grotwand, terwijl zijn filmsterachtig-bevallige vrouw gehurkt toekijkt.

Ik wist trouwens niet dat een abstract werkende kunstenaar als Piet Mondriaan voldoende tot de verbeelding spreekt om in het Amsterdamse Scenerama opgesteld te worden; hij poseert er naast zijn schilderij Broadway Boogie Woogie. (Er wordt beweerd dat deze kopie van het schilderij is vervaardigd door Guillaume Bijl).

Net als de fotografie, tableaux vivants, en in zekere zin ook de historieschilderkunst, beantwoordt een reproduktie van een mens in was aan onze behoefte het leven bij zijn staart te grijpen. Barbara Visser is van mening dat wassen beelden het best tot hun recht komen als je ze fotografeert; inderdaad valt de suggestie van leven op het platte vlak minder snel door de mand dan in drie dimensies. Op haar foto's maakt Visser gebruik van de magie die uitgaat van hyperrealistische beelden, een magie die Freudianen waarschijnlijk duiden als een bezwering van de dood.