Olieboycot lastig controleerbaar

Als de VN volgende week inderdaad een algehele olieboycot tegen Hati afkondigt, zal de effectiviteit ervan vooral afhangen van een militaire blokkade rond het eiland. Het olie-embargo dat de Organisatie van Amerikaanse Staten (OAS) een jaar geleden afgekondigde kende zo'n blokkade niet en was daarom makkelijk te omzeilen door de regering van Hati. Op een andere manier is de toevoer van olie namelijk moeilijk te controleren.

Als de VN een olieboycot afkondigt wordt deze in Nederland gemplementeerd in de Sanctiewet, zodat controlerende instanties als de Economische Controledienst maatregelen kunnen nemen tegen vervoerders die naar het geboycotte land onderweg zijn. Het ministerie van economische zaken is, vooruitlopend op de eventuele afkondiging van de boycot volgende week, begonnen te onderzoeken hoeveel olie naar Hati verscheept wordt en langs welke wegen de olie het eiland bereikt.

Wordt Nederland aangedaan op het traject dat de olie aflegt, dan wordt in de Nederlandse haven uitgezocht welke havens de tanker nog meer zal aandoen en of de verboden haven een van zijn bestemmingen is. Via deze methode, tanker tracking genoemd, kunnen echter lang niet alle illegale verschepingen worden getraceerd. Een groot probleem vormt de oliehandel op de vrije markt of spot market, waar elke dag zowel ruwe als geraffineerde olie wordt verhandeld die direct wordt betaald.

Op deze markt opereren onder andere handelaren die niet betrokken willen zijn bij de uiteindelijke afzet aan de consument, maar wel willen bemiddelen tussen kopers en verkopers. De spot market van Rotterdam neemt in Europa een vooraanstaande plaats in. Via deze markt heeft Hati zich het afgelopen jaar van olie kunnen voorzien, ondanks de OAS-boycot. Ook onder een VN-boycot is controle op de vrije-markthandel volgens een woordvoerder van Economische Zaken nauwelijks mogelijk. “De olie op de spot market wordt verhandeld terwijl hij al aan boord van een tanker over de oceaan vaart. Het is ondoenlijk om te voorspellen waar hij uiteindelijk terecht zal komen.”