Aanbeveling

Het leven van een Italiaan hangt van aanbevelingen aan elkaar. Voor een baan, voor een lening, voor korting, voor een huis, voor de behandeling van een dossier. Alles gaat minder stroef als er een aanbeveling achter zit, een raccomandazione. Het is de olie voor een stroef functionerend apparaat. En ook de school kan zo een stuk makkelijker worden.

Het is eindexamen- en rapportentijd, en duizenden ouders zijn in de weer om ervoor te zorgen dat hun kind slaagt, overgaat of verzekerd is van hoge cijfers. Een steekproef heeft uitgewezen dat dertig procent van de ouders het nodig vindt contact op te nemen met de examinatoren. In werkelijkheid moeten het er meer zijn, want zestig procent van de scholieren zegt te weten dat hun ouders hen hebben "aanbevolen'. En dat terwijl het Italiaanse eindexamen als niet bijzonder streng staat aangeschreven en zitten blijven minder vaak voorkomt dan in Nederland.

Volgens een leraar uit Palermo, Mario Barreca, zijn die aanbevelingen een teken van een mafiose mentaliteit. Barreca, een schoolgenoot van de vermoorde mafiabestrijder Paolo Borsellino, heeft een oproep gedaan aan alle scholieren van Palermo die eindexamen moeten doen, om zich dit jaar niet te laten aanbevelen. “Voorkom dat jullie ouders het doen,” zei hij in de krant en voor de tv.

Het is nog onduidelijk hoeveel succes zijn oproep heeft. Bij de nationale steekproef zeiden de ouders dat ze hun kind wel moesten aanbevelen. Iedereen doet het, en wie wil zijn kind op een achterstand zetten.

In de Italiaanse politiek gaan de veranderingen snel, maar in de samenleving is veel tijd nodig.

    • Marc Leijendekker