Ver van Holland

Route 20 km, bus retour Perkpolder eens per uur, route: Krekenpad, LAW 501, 1984, pag. 36-43, informatie: ANWB Wandelgids Zeeland, 1987, pag. 45-53

Het is stil in Walsoorden. Het geluid van de wind in de bomen is al wat je hoort. Café De Scheldegalm is dicht. Op de stoep en op straat zijn kinderen met kleurkrijt in de weer, een fietsende vrouw zegt vriendelijk gedag. In Walsoorden waait het altijd, zegt men. Het land is vlak, wijd. Boerenland. Antwerpen is de grote stad, dichterbij ligt Hulst, maar Holland ligt ver weg, bereikbaar met de pont over de Westerschelde of met een omweg door de tunnel van Antwerpen.

Aan de andere kant van de zeedijk schuiven de schepen bijna geruisloos over het vlakke water. De vaargeul draait tussen de nu onzichtbare zandplaten door. Het is vloed, de zee staat tegen de hoge dijk. Het duurde tot de vijftiende eeuw voor zeeschepen over de Westerschelde tot Antwerpen konden varen. Daarna werd Brugge een museum.

Zeeuws-Vlaanderen is van oorsprong een eilandenwereldje dat in de late middeleeuwen vastgroeide aan Vlaanderen. De Perkpolder, waar de pont uit Kruiningen aanlegt, werd omstreeks 1200 door monniken drooggelegd. Latere inpolderingen, nog noordelijker, werden weer door de zee verzwolgen.

Vlakbij Walsoorden steekt het Oude Hoofd de zee in. De dam dateert al van het midden van de zestiende eeuw en moest de stroomgeul weghouden van de oever. Toen wilde men de Schelde smaller maken, nu breder.

Bij Jachtbouw Moed en Trouw ondergaat een oude klipper een opknapbeurt. Walsoorden heeft een heuse haven, maar die ademt, ondanks de aanwezigheid van een echte betonwarenfabriek, een sfeer van ondergang en oud roest. Krakkemikkige vrachtschuiten wachten er op hun definitieve einde. Op de kade ligt het oud ijzer hoog opgestapeld.

Na Walsoorden voert de route landinwaarts, over de Mariadijk, die al in 1180 werd aangelegd langs een kreek die Hulst met de zee verbond. Nu schoffelen boeren hier hun land, men verbouwt veel aardappelen. Meeuwen koesteren zich op een hoop (warme?) mest. Verderop kronkelt de Oudelandse Dijk zich door het polderlandschap. Nog mooier is de Schapersdijk, ook vóór 1200 aangelegd. Waar de weg de dijk kruist kan een vloeddeur het land voor rampen behoeden - al is die functie inmiddels al lang door de buitendijk-op-Deltahoogte overgenomen.

Na een scherpe bocht linksaf volgt de Boudeloodijk, waar hoge bomen ruisen in de wind. Recht vooruit, ver weg aan de horizon, maar ogenschijnlijk toch dichtbij, staan twee platte pyramides, aan de rechter ontsnapt een wolk stoom: de koeltorens van de kerncentrale van Doel, nabij Antwerpen. Dichterbij, rechts, ligt een monument uit hoger sferen, het imposante godshuis van Lamswaarde. De kerk, met forse zijbeuken, is veel te groot voor zo'n bescheiden dorp.

Na het gehucht Roverberg voert de route opnieuw over dijken, zoals de Schenkelse dijk. Groen lover, veel bloemen, al is de brandnetel beslist het overheersende gewas. Plotseling wordt, bij Scheldevaartshoek, de stilte ruw verbroken. Enkele tientallen luidruchtige rally-auto's banen zich brutaal een weg over de landweggetjes. Gelukkig niet voor lang. Een groepje wielrenners blokkeert de weg en houdt het tempo uiterst rustig.

Bij het gehucht Krabbenhoek ligt, op een verhoging en omgeven door hoge peppels, een fraaie boerderij. Dit was ooit de locatie van het fort Zandberg. Verderop liggen nog twee voormalige forten: de Rape en de Moerschans. Ze liggen op de bijna rechte, zandige Liniedijk die tot aan Hulst loopt, met regelmatig uitstulpingen van krijgskundige oorsprong. De forten werden, toen de Gecommitteerde Staten van Zeeland het land tijdens de tachtigjarige oorlog hadden genundeerd, gebouwd door de Spanjaarden. Rechts is nu bos, links liggen vlakke akkers - het is nauwelijks voorstelbaar dat dit alles ooit regelmatig door de zee werd overspoeld.

Maurits veroverde Hulst weliswaar in 1591, maar moest een paar jaar later alweer het veld ruimen voor aartshertog Albertus van Oostenrijk. Hulst werd pas in 1645 definitief door de Republiek veroverd, door Frederik Hendrik. Het fort Zandberg diende daarna om de scheepvaart op Antwerpen te dwarsbomen. Nu ligt Hulst afgesloten van de zee. Er is een bank(je) waar u uw zwarte geld kunt witwassen, u kunt er een "smokkelroute' fietsen, en net over de grens in België ligt een casino.