Speculaties aandelen niet enige dwaalweg; Ontduiken fiscus leidde tot vertrek Steinkühler

BONN, 8 JUNI. De echte reden voor het aftreden, vorige maand, van Franz Steinkühler als voorzitter van de grote Duitse vakbond IG Metall was dat hij al jaren onjuiste belasting-aangiftes had gedaan en op 21 mei merkte dat de Duitse fiscale recherche een onderzoek tegen hem was begonnen.

Dit meldde het tweede Duitse televisienet (ZDF) gisteravond. Als deze lezing juist is, en zij is door de vakbond niet ontkend, gaat Steinkühler dus niet alleen de geschiedenis in als een vakbonds-chef die speculeerde met aandelen van bedrijven waarover hij als commissaris speciale kennis had (AEG, Daimler-Benz, Fokker) maar ook als belasting-ontduiker.

Volgens het ZDF wilde Steinkühler, na eerste berichten in het weekblad Stern over zijn speculaties met aandelen van Mercedes en Daimler-Benz (waar hij in de raad van commissarissen zit), 21 mei zichzelf via zijn belastingconsulent aangeven. Maar de Duitse FIOD wilde deze zelfbeschuldiging, die in het Duitse recht ontlastend kan werken, niet aanvaarden wegens het al lopende onderzoek tegen de chef van 's werelds grootste vakbond (3,4 miljoen leden). Toen moet hij ook hebben beseft dat de FIOD erachter was gekomen dat hij al jaren ten onrechte geen vermogensbelasting had betaald en dat het doek dus definitief voor hem gevallen was, aldus het ZDF. In het begin van de daarop volgende week (25 mei) trad hij af.

Het bestuur van de IG Metall heeft gisteren interim-voorzitter Klaus Zwickel (54) aangewezen als opvolger van Steinkühler. In Zwickels plaats moet Walter Riester (49), een succesvol onderhandelaar van de bond in het belangrijke onderhandelingsdistrict Baden-Württemberg, vice-voorzitter worden. Een buitengewoon congres van de bond moet Zwickel en Riester in oktober in hun nieuwe functies bevestigen. Als het dat doet, daaraan wordt niet getwijfeld, is de IG Metall voor tien tot vijftien jaar van een nieuwe leiding voorzien, zei een woordvoerder van de bond gisteravond.

Zwickel is afkomstig uit Herborn, hij was instrumentmaker toen hij in 1954 lid werd van de IG Metall. Hij wordt gerekend tot de traditionele arbeidersvleugel (de “Kanalarbeiter”) van de SPD, waarvan hij in 1959 lid werd. Zwickel geldt als een integratiefiguur en als dé CAO-strateeg van de IG Metall, waarin hij sinds '89 als vice-voorzitter nauw samenwerkte met de vooral als flamboyante spreker en publieke animator sterke Steinkühler. Ook door zijn sobere imago en zijn onopvallende rol achter de zelfbewust-drukke levensgenieter Steinkühler werd hij vaak gezien als diens tegenpool. Misschien is Zwickel ook wel daarom nu de beste man om het beschadigde gezag van de top van de bond bij de leden te herstellen, wat temeer van belang is omdat de Duitse economische recessie na een periode van tien jaar hoogconjunctuur ook bijzondere eisen aan de bond gaat stellen.

Het complementaire duo Steinkühler/Zwickel behaalde de afgelopen jaren grote successen in CAO-gevechten. De doorbraak van 1990 naar de 35-urige werkweek in de Duitse metaal en de in 1991 gemaakte afspraken over een etappeplan voor een gelijke beloning in Oost- en West-Duitsland zijn daarvan de spectaculairste voorbeelden. Zwickel wordt in de top van zijn bond gezien als de eigenlijke vader van deze successen.

    • J.M. Bik