Matt Johnson gelooft nu zelf in wat hij zingt

Concert: The The. Gehoord: 1/6 Vredenburg, Utrecht.

De Engelsman Matt Johnson, het enige vaste personage achter de groepsnaam The The, bedacht voor zijn huidige Lonely Planet tour een schematische opbouw: het concert bestaat uit de delen Dusk, Night en Dawn. Bij deze gradaties van duisternis zijn nummers ondergebracht die daar inhoudelijk mee te maken hebben.

Johnson, die tijdens interviews uitsluitend over voetbal wil praten, heeft in zijn teksten en muziek een hang naar de donkere kant van het bestaan. Zoals het nummer over de aangetaste geest, Infected, dat zowel opening als afsluiter was van het eenmalige optreden, gisteravond in Utrecht. Ook het decor verbeeldde verval: een wand van kapotte planken en kleine ramen waarvan een aantal opzettelijk gebroken was. Daardoorheen speelde het licht dat mooi stoffig leek en afwisselend schemering of het ochtendgloren suggereerde.

Johnson, die vier jaar geleden voor het eerst en het laatst in Nederland te zien was, heeft een bijna geheel vernieuwde, uit New-Yorkse muzikanten gerecruteerde band. Het gitaarwonder Johnny Marr, ooit van The Smiths, is afgevallen en dat veroorzaakte bij het concert voor een minder prominente rol voor de gitaar en meer aandacht voor de mondharmonica. Vergeleken bij de laatste cd, Dusk (1993), waarop de nummers leden aan een overdaad aan galm en vormeloze synthesizerklanken, waren de arrangementen nu uitgesproken. Het klonk voortvarend en ritmisch, met de mondharmonica-solo's als snerpende getuigenis van de innerlijke strijd die Johnson verwoordt.

Met zijn stramme bewegingen en geschoren hoofd zag Johnson eruit als het negatief van zijn zwarte, soepel bewegende bassist, Jared Nickerson. Johnsons podiumpresentatie heeft sinds vier jaar geleden gewonnen aan presence. De grote woorden die hij gebruikt om zijn onmacht te beschrijven, zoals in het nummer Slow Emotion Replay: "Everybody knows what's going wrong with the world/ I don't even know what's going on in myself', blijven gezwollen, maar worden nu tenminste gebracht op een manier alsof hij er zelf in gelooft.

    • Hester Carvalho