Luchtige stemming op negende editie KunstRai

KunstRai, t/m 5 juni in de Amstelhal van de Rai Amsterdam. Open 11-20u., do tot 22u. Entree: 15 gld. Catalogus: ƒ 22,50

AMSTERDAM, 2 JUNI. "Verkennen, verleiden, verkopen". Zo vatte Rudi Fuchs, die gisteren de negende KunstRai in Amsterdam opende, de functie van de kunstbeurs samen. De kunst kan niet zonder markt, aldus Fuchs, "dus de KunstRai moet blijven". Daarmee verwees de nieuwe directeur van het Stedelijk Museum naar de wankele financiële basis van deze galeriebeurs, die naar verwachting een tekort van anderhalve ton zal hebben.

En passant gaf Fuchs het galeriewezen een pluim: "Ere wie ere toekomt: de galeries hebben de musea alerter gemaakt en dat heeft de musea geen kwaad gedaan."

De 89 galeristen (waaronder 12 buitenlandse) die ditmaal naar de Rai kwamen hebben opvallend veel betaalbare kunst in de aanbieding. De Arnhemse galerie Van den Crommenacker toont uitsluitend werk in oplage onder de duizend gulden, gepresenteerd in een stemmige, van auberginekleurige lambrizeringen voorziene stand. Als in een kledingwinkel hangen er bijvoorbeeld geborduurde t-shirts van Carina Diepens aan houten knaapjes. In de serie emaille-multiples brengt de stichting Vous etes ici mooi werk van Han Schuil en Andrei Roiter. Een psychedelische computermultiple op video van Maarten Ploeg draait bij de nieuwe Amsterdamse galerie Metis, voor het eerst aanwezig, evenals galerie Bloom, ook uit de hoofdstad.

Omdat zij alleen met jonge kunstenaars werken, zijn ook hier de prijzen nog niet zo hoog. De Maastrichtse Wanda Reiff, die zich dit najaar permanent zal vestigen in Amsterdam, wijdt haar stand helemaal aan Lydia Schouten; ditmaal worden geen kostbare en moeilijk te verkopen installaties geëxposeerd, maar handzamer schilderijen en tekeningen. Het kunstenaarsinitiatief AIR heeft een soort sauna gemaakt; gezeten op de blankhouten banken kan men er een kopje 'celebes espresso' drinken, vers gemalen onder het motto: 'It smells like coffee but it is Air.'

Er vlakbij staat een beklimbaar beeld van Gerhard Lentink (Seasons Gallery), en Lutz uit Delft heeft keramische schoenen als blikvanger. De neuzen zijn gemodelleerd naar auto's: een Citroën DS voor de pumps en een Cadillac voor mijnheer. Diverse interactieve en bewegende beelden zijn er verspreid over de Amstelhal ook te vinden; de Spaanse vlieg van Kees Aafjes is een insect dat reageert op de aanraking van bezoekers. "Wilt u mij aaien?" vraagt hij, en als je dat doet begint hij te kreunen en roept "Caramba!".

Dit jaar ontbreekt de centrale tentoonstelling voor het eerst

op de KunstRai; in plaats daarvan zijn vier centrale paviljoens verrezen. Twee ervan worden bezet door het nog niet officieel gestarte Stedelijk Museum Bureau Amsterdam, een voortzetting-nieuwe stijl van museum Fodor. Een geüniformeerde museumsuppoost bewaakt de werken van de beginnende kunstenaars. De Beyerd uit Breda toont in een derde paviljoen een voorproefje van het fotofestival Fotografica, en in het vierde gebouwtje worden films over Nederlandse kunstenaars gedraaid (oa. Sonja Oudendijk, Ger van Elk en Marc Mulders).

Ook nieuw zijn de 12 'solostands' waar moeilijk verkoopbare kunst wordt getoond. Galerie Claudia Boër uit München kreeg zo'n gratis stand toegewezen en hing er een vangnet gevuld met serviesgoed in op (Ulrike Kessel). De Wetering galerie (Amsterdam) stelde in zijn solostand een monumentale sculptuur op van Hans van den Ban. Daarnaast zijn diverse stands aan één enkele kunstenaar gewijd: de kaleidoscopische schilderijen van Suzan Drummen bij Akinci, Flop Vinken bij Asselijn, Klaus Baumg"artner bij Brinkman en Constant bij Collection d'Art.

Terwijl vorige keren serene museale presentaties de boventoon voerden, valt de luchtige toon van deze editie van de KunstRai op. Men heeft zich vooral ingespannen voor salon-achtige ambiances waarin veel werk in oplage bijeen is gebracht. Geestig is het 'huis' dat galerie van Rijsbergen (Rotterdam) inrichtte: speciaal voor de zit-, slaap- of badkamer maakten de kunstenaars van de galerie een klok, een kaptafel of een keukenkast vol inmaakpotten. Het is traditie dat de Rai weinig kunsthandel brengt, al is er hier en daar wel wat van te bespeuren: bij Tegenbosch, gerangschikt onder het thema 'bloemen', bij de voor het eerst toegelaten Nico Delaive (Sam Francis en Karel Appel) en drie werken van Jan Dibbets bij Hohenthal & Bergen (München). En ook de kunstenaarsgroep After Nature - die hier nu alwéér live staat te schilderen naar een model, het wordt vervelend - heeft tegenwoordig een onderkomen bij een handelaar (Heijenbrok).

De KunstRai loopt zelfs op de aktualiteit vooruit door twee galeries toe te laten die nog niet eens open zijn: Malasch en De Praktijk zullen in september pas hun deuren openen in Amsterdam. Dat daar geen probleem van gemaakt wordt, kenmerkt de enigszins lakonieke stemming die op de opening heerste en waarmee de malaise op de kunstmarkt het hoofd wordt geboden.