Rentree Grabert in onvoorbereid Oranje

HAARLEM, 30 APRIL. Toen Rob Grabert zich gistermorgen voor de eerste training van het nationale volleybalteam in de Kennemersporthal meldde, wist hij nog niet met welke spelers hij 's avonds in de eerste wedstrijd van de Haarlemse Week tegen Cuba op het veld zou staan. In de kleedkamer moest de 29-jarige Nederlander van het Italiaanse Jockey Schio zich aan drie ploeggenoten voorstellen. De anderen uit de selectie had hij weleens eerder ontmoet. Hij trainde na terugkeer uit Italië, ruim twee weken geleden, een paar keer bij Autodrop VCG mee en bezocht ook de drie wedstrijden in de extra driekamp om de landstitel. “Wie zit er vanavond eigenlijk als coach op de bank?”, vroeg Grabert zich af.

Het was natuurlijk geen wonder dat Oranje kansloos was tegen Cuba. De 3-1 nederlaag viel zelfs nog alleszins mee. Enthousiasme en wilskracht brachten Nederland de verrassende winst in de eerste set (15-13), maar daarna was het verzet gebroken en maakte de tegenstander de wedstrijd eenvoudig af (8-15, 3-15, 4-15). In het topvolleybal is het onbegonnen werk om zonder gedegen voorbereiding te gaan spelen. Veel, zo niet alles hangt in deze tak van sport af van de ingestudeerde systemen en patronen. Grabert: “In het voetbal kan je weleens een verkeerde pass geven. Dat wordt dan door een ander opgevangen. Bij ons is dat niet mogelijk. Een verkeerde bal betekent meteen een tegenpunt.” En dus is het uitermate vervelend als spelers niet op elkaar zijn ingespeeld.

Interim-bondscoach Pang moest gisteren voor de eerste training in Haarlem hard lachen toen de staat van zijn ploeg ter sprake kwam. “Om een goed ingespeeld team te krijgen heb je geen weken, maar maanden nodig.” De Chinees haalde zijn schouders op. “Wat kan ik er aan doen?” Hij zei het in ieder geval prettig te vinden dat er nu kon worden begonnen met het Nederlands team. Half mei begint de World League. Na het toernooi in het Zwitserse Näfels zal de selectie vrijwel elke dag trainen als er niet gespeeld of gereisd moet worden. Daarvoor is sporthal Zuid in Amsterdam afgehuurd. Dan zal er pas echt aan het smeden van een hecht team kunnen worden gewerkt. Nu nog moet het spel vooral simpel worden gehouden, legde Pang voor het treffen tegen Cuba uit. Hij koos voor het systeem dat de twee beste clubs van Nederland spelen, Piet Zoomers Dynamo en Rentokil ZVH, want daar zijn de meeste selectieleden mee vertrouwd.

De start van Oranjes zomerprogramma moest worden uitgesteld door het onverwachte slot van de nationale competitie. De drie hoofdleveranciers eindigden gelijk op de eerste plaats in de eredivisie en moesten een extra competitie spelen. Daardoor kon de Nederlandse A-team verleden week niet naar een toernooi in Bonn en werd Jong Oranje gestuurd. Eerder trainen dan gisteren op de eerste wedstrijddag zat er ook al niet in, omdat dinsdagavond pas het beslissende duel om de titel werd afgewerkt.

Het kwam Nederland uiteraard niet goed uit dat het zijn eerste wedstrijd tegen het sterke Cuba moest spelen. Eén van de twee andere deelnemers in Haarlem, België of Polen, zou een betere opponent zijn geweest tijdens de première. De keuze was echter uit commerciële overwegingen op Cuba gevallen. Alleen met die ploeg als tegenstander wilde de NOS beelden uitzenden. Grabert vreesde vooraf een afstraffing. Hij had de vermaarde Cubanen even zien trainen. “Ik hoop dat ze hun tweede team laten spelen.” Dat was niet helemaal het geval, maar coach Samuels hield een aantal routiniers, onder wie aanvoerder Joel Despaigne, het grootste deel van de wedstrijd aan de kant.

Grabert vond het eigenlijk tegen zijn instelling als prof indruisen om met zo'n onvoorbereide ploeg in het veld te gaan staan. Hij legde de bezwaren echter terzijde omdat hij naar zijn terugkeer bij Oranje had uitgekeken. Hij had in de finale van de World League van 1990 zijn laatste interland gespeeld. Grabert wordt als de beste stopper van Nederland beschouwd. Toch was hij de enige in het buitenland spelende volleyballer die niet voor de Olympische Spelen van Barcelona werd geselecteerd. Volgens de speler vond coach Arie Selinger hem te lastig. “Hij durfde de confrontatie met mij niet aan.”

Grabert noemde zijn rentree van gisteren, de 217ste interland, “een emotionele gebeurtenis”. Hij toonde zich uitermate fel, sleepte de ploeg in de eerste set naar de winst. “Ik heb echt lol gehad, man”, zei hij. Na twee sets was de lucht op en mocht hij van Pang rusten. Grabert was na afloop optimistisch gestemd. “Deze ploeg kan snel vooruitgaan, heb ik gezien. Er zitten een paar ongelooflijke talenten bij.”

Tien van de twaalf geselecteerden voor Haarlem waren er in december ook bij toen het 'nieuwe Oranje' zich in Apeldoorn presenteerde. De verrichtingen vielen toen zeker niet tegen. Sindsdien is er echter niet veel meer gebeurd. De centrale trainingen op woensdag en zondag werden de afgelopen maanden slecht bezocht. Een enkele keer waren er acht spelers, maar meestal minder, soms zelfs drie.

Voor de nieuwelingen Grabert en de bij het Duitse ASV Dachau spelende Martin van der Horst werden gisteren voor de training even snel de tekens van de spelverdelers doorgenomen. Dat was volgens Grabert niet het grootste probleem. “Het is net als met Jannes van der Wal en dammen. Als ik ze één keer heb gezien weet ik het.” Het gaat, aldus Grabert, vooral om de feeling, de onderlinge samenwerking en vooral die met de spelverdeler. Grabert: “Hoe speelt hij de ballen aan? Hoe reageert hij op mijn spel?” De Brabander had spelverdeler Jeroen Bijl al goed bekeken tijdens de twee kampioensduels van Dynamo. Bij het rekken en strekken voor en na de training gingen Bijl en Grabert bewust naast elkaar zitten om met elkaar te kunnen praten. Ook tijdens de wedstrijd toen beide spelers uit het veld waren gehaald, communiceerden ze voort, eerst staand, daarna zittend.

“Hij geeft best wel lekkere ballen. En dat aan een volstrekt vreemde voor hem”, vond Grabert van Bijl. Ook Martin van der Horst had geen problemen met de spelverdeler. “Hij is gewend met Bas van de Goor te spelen, ook een lange”, aldus de middenaanvaller van 2.14 meter. Van de Goor zat gisteren in Haarlem zelf overigens langs de kant bij wedstrijd en training. Hij blesseerde zich dinsdag tijdens ZVH-Dynamo aan zijn rechterenkel en na onderzoek bleken de banden te zijn ingescheurd. Van de Goor, net hersteld van een langdurige handblessure, zal drie weken zijn uitgeschakeld.

Pang koos tegen Cuba voor een basisteam met de drie "buitenlanders' - de derde naast Grabert en Van der Horst is Van Solkema - en drie spelers van kampioen Dynamo. Dat was logisch. Het Dynamo-deel van het team was dan in ieder geval op elkaar ingespeeld. Pang deed alles in telefonisch overleg met "adviseur' Joop Alberda. De Fries kreeg het aanbod om voor vijf maanden bondscoach te worden. De onderhandelingen zijn echter nog niet afgerond. Dat kwam Hans Amesz, interim-voorzitter van de NeVoBo, gisteravond vertellen. Volgende week zal Alberda officieel worden aangesteld.