Pronk pleit voor bombarderen van Servische doelen

DEN HAAG, 29 APRIL. Minister Pronk (ontwikkelingssamenwerking) is voorstander van het bombarderen van Servische doelen in Bosnië.

De minister zei gisteren voor de radio met beperkte luchtaanvallen de ondertekening van het Vance/Owen-plan door de Serviërs te willen afdwingen. Ook minister Kooijmans (buitenlandse zaken) sluit militair ingrijpen niet uit.

Pronk wil dat Groot-Brittannië en Frankrijk namens de EG in de Veiligheidsraad aandringen op het nemen van militaire stappen. Volgens hem moet er meer worden ondernomen dan “louter onderhandelen”. “Het onderhandelingsresultaat wordt steeds terzijde geschoven; je zult met een enkele militaire stap moeten laten zien dat het je ernst is”, aldus Pronk.

Kooijmans zei eerder deze week “dat het tijd wordt dat het gebruik van geweld wordt overwogen.” Hij gaf aan dat de EG nog niet voor een militaire interventie heeft gekozen maar dat “alle opties open zijn gehouden en dus ook mogelijk militair optreden vanuit de lucht”. Het ministerie van defensie wilde vanmorgen niet reageren op de uitspraken van Pronk.

Het Tweede-Kamerlid A. de Kok (CDA) steunt de uitspraken van Pronk. Volgens hem moet de Veiligheidsraad “razendsnel beslissingen nemen”. De Kok wil dat de Veiligheidsraad een deadline stelt; zodra die is verstreken moeten er “gerichte bombardementen op de Servische infrastructuur” worden uitgevoerd. Volgens het Kamerlid moeten de blauwhelmen die nu in Servie voor humanitaire acties aanwezig zijn, bij militaire acties worden teruggetrokken.

Hoge militairen bij de NAVO zeiden gisteren in Brussel dat vóór er militaire actie wordt ondernomen, duidelijk moet zijn wat het politieke doel is. Het Tweede-Kamerlid Valk (PvdA) begrijpt de bezorgdheid van de militairen, maar vindt “ het beëindigen van volkerenmoord en etnische zuivering reden genoeg”.

De Kok noemt het naar buiten brengen van de bezorgdheid van de hoge militairen “buitengewoon onverstandig.” Het zou een uitnodiging zijn voor de Serviërs om, voordat er een politiek standpunt is geformuleerd, snel nog een paar enclaves in te pikken, aldus De Kok.

De fractie van D66 in de Tweede Kamer wil weten of het kabinet de uitspraken van minister Pronk over luchtaanvallen onderschrijft en heeft daarover een debat aangevraagd. De Kamer debatteert waarschijnlijk volgende week over militaire stappen om het akkoord van de onderhandelaars Vance en Owen af te dwingen.