Attali kreeg er flink van langs en moet beleid aanpassen; Marble-gate loopt met sisser af

LONDEN, 28 APRIL. Marble-gate (marmer-schandaal), zoals de rel over het luxueuze nieuwe hoofdkantoor van de Oosteuropabank inmiddels is gedoopt, lijkt met een sisser af te lopen voor bankpresident Attali. De affaire is zijdelings aan de orde geweest tijdens de jaarvergadering van de bank, deze week in Londen, maar directe persoonlijke gevolgen voor Attali zijn uitgebleven.

De betrekkelijke stilte op de jaarvergadering rond de rel, die twee weken geleden begon na berichten in de Financial Times over de extreem hoge kosten van de inrichting van het Londense hoofdkantoor, betekent nog niet dat Attali er genadig van af is gekomen. “In de wandelgangen heeft hij er flink van langs gekregen”, aldus een functionaris van de bank. Ook het feit dat de kwestie door verscheidene bewindvoerders werd aangeroerd in hun toespraken, is volgens de functionaris “ongebruikelijk”.

Minister Kok, die termen gebruikte als "genant', "zeer verontrustend' en "geld van de belastingbetaler', was het scherpst in zijn kritiek. “Hij was duidelijk geirriteerd”, aldus een medewerker. Attali kennelijk ook, want die weigerde na afloop van Koks toespraak te applaudisseren. Kok werd in zijn kritiek op de voet gevolgd door de Deense minister, die sprak namens de EG en de vergadering bijna een uur ophield omdat, volgens een medewerker van de bank, de tekst moest worden aangescherpt.

Ook de Amerikanen deelden een gevoelige klap uit met de mededeling dat Attali niet langer kan rekenen op het volledige vertrouwen van de VS. Het marmer-schandaal heeft twijfels gebracht over het vermogen van Attali om leiding te geven aan de bank, zo zei onderminister van financiën Roger Altman tegenover journalisten. Maar, zo zei hij eveneens, we zijn niet teleurgesteld genoeg om het aftreden van Attali te eisen.

Ook voorzitter Waigel liet op subtiele wijze blijken dat hij moeite heeft met Attali. Hij weigerde in het openbaar steun te betuigen aan de bankpresident. Wel zei de Duitse minister er alles aan te willen doen om de bank uit de "slecht-nieuws-sfeer' te krijgen. Hij kreeg steun van de komende EBRD-voorzitter, de Zweedse minister van financien Anne Wibble. Zij gaf toe dat de bank averij heeft opgelopen, maar liet weten “voortaan graag te zien dat er wat meer aandacht wordt besteed aan de steun van de bank voor de hervormingen en wat minder aan de inrichting van het hoofdkantoor”. Ook Groot-Brittannie en Frankrijk hebben gezegd dat het tijd wordt om op te houden met alle beschuldigingen aan het adres van Attali en over te gaan tot de orde van de dag.

Attali's hoofd mag dan voorlopig veilig zijn, zekerheid over de toekomst heeft hij nog niet. Hoewel hij vorige week al beterschap beloofd heeft en wijzigingen in het management heeft toegezegd, dreigde Waigel gisteren nog met een “grote schoonmaak” in de top als de bank het beleid niet strakker in de hand houdt. Veel zal afhangen van het interne onderzoek dat in gang is gezet. Minister Kok, die niet vooruit wilde lopen op de uitslag daarvan, zei wel dat actie nodig is indien de uitkomst van het onderzoek dat vereist en dat “organisatie en personen” daarbij niet altijd te scheiden zijn.

Stil wordt het dus nog niet rond Marble-gate. De Britten willen de kwestie van begrotingscontroles bij internationale financiële instellingen aan de orde stellen in de G7 en tijdens de jaarvergadering van het IMF. Het lot is Attali overigens gunstig gezind: de aandacht rond zijn bank wordt afgeleid door een soortgelijk schandaal bij de Wereldbank, die hoge kosten blijkt te maken voor uitbreiding van haar onderkomen.

Hoewel Attali, volgens een functionaris, na de onthullingen in de Financial Times even flink van slag was - “zelfs een ego als Attali trekt het niet als de halve wereld over je heen valt” - is hij inmiddels over de ergste schok heen, zo lijkt het. Hij besloot zijn openingstoespraak tot de jaarvergadering met een citaat van de Franse dichter René Char. Vrij vertaald: “Durf risico's te nemen, ze wennen wel aan je.”