Myriam Fuks zingt als echte Yddishe Mame

Concert: zangeres Myriam Fuks met Cristel Borghlevens (klarinet), Aldo Granato (accordeon) en een Hongaars kwartet o.l.v. violist Roby Lakatos. Gehoord: 25/4 Nieuwe De La Mar Theater.

Haar ouders waren Pools, ze is geboren in Tel Aviv, ze woonde in New York, ze presenteert haar liedjes in een ontwapenend mengsel van Nederlands, Frans en Engels, haar uitvalsbasis is Brussel en ze zingt in het Jiddisch: zangeres Myriam Fuks. In 1986 bracht ze in eigen beheer haar eerste lp uit: Yiddish, die pas afgelopen woensdag werd opgevolgd door Myriam Fuks, uitgebracht op het Belgische label MAP Records. Eén van de oorzaken van het grote interval tussen de beide platen staat vrolijk op het omslag van deze cd: dochter Lola Teofanovic. De laatste vervult een mini-rol in A Yddishe Mame, de grootste "klassieker' van het Jiddische repertoire, geschreven door Yellen en Pollack.

Zondagavond moest Fuks het zonder haar dochter doen, maar haar betrokkenheid was er niet minder om zodat de zaal stil maar intens meeweende. Fuks heeft een dijk van een stem - de laagte van Marlene Dietrich gecombineerd met de volheid van goede gospel zangeressen - maar vermijdt misschien juist wel daarom het "grote drama'. Geen stukken over oorlog en ondergang dus, maar gewone liedjes over gewone mensen en hun dagelijkse misère. Over arme kindertjes die sigaretten, Papirossen, moeten verkopen om aan de kost te komen en het idiootje dat zich in Fin a Shtein geboren afvraagt of God de wereld alleen voor de slimmerds heeft geschapen.

Dat Fuks' optreden ondanks deze smartlappen nooit larmoyant wordt is te danken aan haar prettig ongegeneerde presentatie - Hoge hakken? Uit die krengen! - en de voortreffelijke musici die ze bij zich heeft. Kleeft aan veel revival het stof van het museum, het uit Boedapest afkomstige snarenkwartet o.l.v. vioolvirtuoos Roby Lakatos geeft deze muziek precies de schwung die nodig is.

Spiel, Klezmer, spiel zingt Myriam Fuchs en dat doen deze musici, spelen, zonder een regel bladmuziek voor hun neus. Dat dit aanstekelijke concert door vrijwel niemand onder de dertig werd bijgewoond, zal wel aan het Nederlandse onderwijs liggen. Varshe (Warschau)? Nooit van gehoord. Is dat soms een house-groep?