Duitse soldaten naar Somalië

BONN, 21 APRIL. De Duitse regeringscoalitie heeft gisteren besloten om in de komende weken ruim 1.600 Bundeswehr-soldaten voor humanitair werk naar Somalië te sturen. Het kabinet-Kohl, dat dit besluit vandaag officieel heeft bevestigd en het daarna in de Bondsdag tegen de SPD-oppositie zou verdedigen, komt daarmee tegemoet aan een verzoek van de secretaris-generaal van de Verenigde Naties, Boutros Boutros-Ghali.

De eenheid zal voor zelfverdediging bewapend zijn en - conform een Duitse voorwaarde - haar werk doen in een gebied in Noord-Somalië dat volgens Boutros Ghali gepacificeerd is. De regeringsfracties in de Bondsdag (CDU/CSU en FDP) hebben gisteren praktisch unaniem ingestemd met het besluit. Bij monde van minister Klaus Kinkel (buitenlandse zaken) benadrukte de FDP wel uitdrukkelijk dat de Duitse eenheid niet in gevechtshandelingen betrokken mag raken.

De SPD is het niet eens met het besluit om Duitse troepen buiten het NAVO-gebied actief te laten worden. Zij stemt op zichzelf wel in met het doel, maar acht de uitzending onverenigbaar met de grondwet. Haar fractieleider in de Bondsdag, Hans-Ulrich Klose, zei gisteren dat het niet aangaat om soldaten een opdracht te geven zonder dat daarvoor een grondwettelijke grondslag bestaat.

De SPD is bereid om desnoods “binnen twee weken” een grondwetswijziging te helpen verwerkelijken die het mogelijk zou maken dat Duitse militairen aan vredeshandhavende VN-acties buiten het Navo-gebied meedoen, zei hij.

Dat gaat de regeringsfracties echter niet ver genoeg. Zij willen, zoals de FDP, dat een grondwetswijziging óók Duitse deelneming in "vredesafdwingende' (gewapende) VN-acties mogelijk maakt dan wel ook, zoals de CDU/CSU bepleit, medewerking aan zulke acties van andere internationale organisaties als de Westeuropese Unie (WEU).

Anderhalve week geleden weigerde het Constitutionele Hof in Karlsruhe om te voldoen aan verzoeken uit de FDP en de SPD om een spoedverbod op de Duitse deelneming, in AWACS-radarvliegtuigen, aan de controles van het VN-vliegverbod boven Servië. Over de grondwettelijke toelaatbaarheid van deze Duitse rol bij VN-acties buiten het NAVO-gebied wilde het hof in Karlsruhe pas later oordelen. Kanselier Helmut Kohl zei gisteren dat, alleen om historische redenen al, in het vroegere Joegoslavië in elk geval geen Duitse grondtroepen in VN-verband zullen worden ingezet. “Zoiets is zeker uitgesloten zolang ik kanselier ben”, aldus Kohl, die daarbij doelde op de wrede rol die Hitlers Wehrmacht, geholpen door Kroaten, in de Tweede Wereldoorlog in Joegoslavië heeft gespeeld.