"België verdwijnt door staatsschuld vanzelf'

BRUSSEL, 14 april. Het gebeurt meestal nog in bedekte termen, maar het debat kan in België toch steeds vaker worden verstaan. Wanneer en hoe heffen we het land op? Vorige maand publiceerde de Vlaamse regering een tienjarenplan met de titel Vlaanderen 2002. Het betrof een programma om Vlaanderen in één decennium aan een nationale identiteit te helpen. Een "zak-utopie' zo is het document in de franstalige pers gekarakteriseerd. Er is veel over gegniffeld, niet het minst over het avondvullende tv-programma dat de Vlaamse regering van de BRT ermee mocht vullen. Maar het jaartal 2002 is blijven hangen. In het Belgische politieke milieu wordt serieus aangenomen dat dat het jaar moet worden waarin Vlaanderen ècht autonoom word.

De collectieve blik verschuift langzaam maar zeker. Over separatisme, ooit een taboe-begrip, wordt nu openlijk gedebatteerd. Bij de banken, universiteiten en politieke partijen wordt gestudeerd op de kosten en baten van een èchte deling. Wat gebeurt er dan met de staatsschuld; is de sociale zekerheid nog financeerbaar? Met iedere politieke crisis lijkt de toon in de Vlaamse media vooral jegens de Waalse socialisten een graadje scherper. Tegelijkertijd is er in de media een Tsjechië en Slowakije-golf waarneembaar. Het was niet voor niets dat de Vlaamse premier vóór een bezoek aan Den Haag eerst in Praag ging kennismaken. Het BRT-journaal bracht enige weken terug een ademloos verslag van de splinternieuwe grenspost aan de autoweg tussen Praag en Bratislava en de wachttijden die daar inmiddels routine waren.

De Nationale confederatie van het Kaderpersoneel koos deze week een originelere invalshoek. Die van de "Verelendung' - wanneer heft België zichzelf op? De bond zette in een scherp commentaar op de recente belastingverhogingen de rente-uitgaven voor de staatsschuld af tegen de inkomsten van de staat. Daaruit blijkt dat in 1982 een kwart van de inkomsten aan rente opging. In 1989 al 48 procent en vorig jaar 55 procent. De conclusie is onthutsend - gaat dat zo door dan zijn in 2017 àlle inkomsten van België nodig om de rente op de staatsschuld te betalen. De Belgische staat kan dan geen enkele taak meer uitvoeren. Het land houdt dan vanzelf op te bestaan, zo wordt nuchter geconcludeerd.