Gemeentesecretaris struikelt over de "kwaliteitskaart'

EMMEN, 10 APRIL. De ontslagen gemeentesecretaris van Emmen, drs. J.M. van der Zande (37), eist in kort geding schorsing van het besluit waarmee de gemeenteraad hem begin maart uit zijn positie heeft gezet. Van der Zande werd ontslagen omdat hij ongeschikt zou zijn als gemeentesecretaris. Hij kon zich onder andere niet vinden in een reorganisatie van het gemeentelijk apparaat volgens de methode van de "kwaliteitskaart' - een methode die eerder bij het ministerie van VROM tot grote conflicten heeft geleid.

Van der Zande werd twee jaar geleden geworven via een headhuntersbureau. Hij was toen directeur sociale zaken bij de gemeente Heerhugowaard. Aan zijn ontslag, vorige maand, ging een onderzoek vooraf van een extern bureau. In het eindrapport, dat begin februari klaar was, stond dat samenwerking tussen de secretaris en het college voor beide partijen frustrerend was en dat het dienstverband moest worden beëindigd. Van der Zande werd ontslagen wegens "onverenigbaarheid van karakter' tussen hem en de collegeleden en sectordirecteuren. Volgens burgemeester A.H.A. Lensen was hij te passief en toonde hij te weinig initiatief. De gemeenteraad stemde met 25 stemmen tegen negen stemmen in met het ontslag.

Van der Zande zegt dat hij bij de gemeentelijke reorganisatie werd gedwarsboomd door de drie sectordirecteuren die met hem een "management-team' vormden. Ook zou hij zijn tegengewerkt toen hij de rol van een extern adviseur ter discussie stelde. Deze adviseur, organisatiepsycholoog H. Visser uit Gorinchem, was ingeschakeld om de reorganisatie vanuit de filosofie van de "kwaliteitskaart' vorm te geven. Deze benadering gaat ervan uit dat een organisatie pas kan veranderen als de medewerkers een "verkenningstocht' in zichzelf voeren en werken aan persoonlijke groei. Van der Zande zegt er bezwaar tegen te maken dat de kwaliteitskaart wordt gebruikt als selectiecriterium bij sollicitaties. Dezelfde kwaliteitskaart-methode werd gebruikt bij reorganisaties in de gemeente Den Bosch, Alphen aan den Rijn, Enschede en bij het directoraat Volkshuisvesting van het ministerie van VROM, maar deze werden teruggedraaid of gestaakt.

Volgens Van der Zande, die sinds vorig jaar september met ziekteverlof is en volgens plan per 1 juni officieel wordt ontslagen, heeft de grote nadruk die is gelegd op "betrekkingencultuur' en "persoonlijke groei' ertoe geleid dat de financiële controle van de gemeentelijke organisatie in Emmen in het geding is. Het gevolg hiervan is volgens Van der Zande dat de voorbereiding van de begroting voor 1993 ernstig is vertraagd en er zelfs geen overzicht is over de rekeningen van 1991 en 1992.