De van geboorte Haarlemmer E.J. (voor Erik Jan) ...

De van geboorte Haarlemmer E.J. (voor Erik Jan) Nederkoorn is 49 jaar en woont in Heemstede. Hij is, na een carrière in het bedrijfsleven in Nederland en daarbuiten, sinds 1988 lid van de Raad van Bestuur van de N.V. Koninklijke Nederlandse Vliegtuigenfabriek Fokker. In 1991 werd Nederkoorn benoemd tot voorzitter van die Raad van Bestuur.

De topman van Fokker bracht in ruim twaalf maanden de onderhandelingen met Deutsche Aerospace (DASA) - waarin ook de Nederlandse overheid een beslissende rol speelde - tot een goed einde. DASA, dat behoort tot het Daimler Benz concern, wordt met 51% meerderheidsaandeelhouder van Fokker en de Nederlandse vliegtuigbouwer krijgt de leiding over het marktsegment regionale verkeersvliegtuigen tot 130 stoelen. Nederkoorn is getrouwd met Manja Dijkstra. De drie (studerende) kinderen wonen buitenshuis.

Donderdag 1 april

Nooit gedacht nog eens een dagboek te schrijven. Gelukkig is het maar voor een paar dagen, want ik heb het gevoel dat ik me liever bezighoud met de toekomst dan het heden te beschrijven, maar vooruit...

Het dagboek boft. Rond acht uur vanavond een telefoontje met het bericht dat de Raad van Commissarissen van Daimler Benz unaniem de deelname met 51% in Fokker heeft goedgekeurd. Met m'n collega's gesproken en de COR-voorzitter gebeld. Publicitair is het inmiddels gelukkig wat rustiger geworden. Iedereen heeft het afgelopen jaar wel eens zijn hoofd verloren. Evenwichtige berichtgeving over deze complexe zaken is eigenlijk een element van industriebeleid, of behoort het te zijn.

Morgen wordt het een drukke dag. De eerste vlucht van de Fokker 70 van Woensdrecht naar Schiphol is voorzien. Al een klein jaar geleden mikten we op 2 april. Laat nog maar eens iemand beweren dat we niet kunnen plannen! Onze mensen mogen daar geweldig trots op zijn! Tot mijn verdriet zal ik niet bij de verwelkoming op Schiphol aanwezig kunnen zijn, omdat dan de RvC vergadering plaatsvindt op het hoofdkantoor, waarbij de jaarcijfers worden vastgesteld. Aansluitend moet worden gepubliceerd, hetgeen bij een beursgenoteerde onderneming aan strenge regels is onderworpen. Voor het naar bed gaan toch nog maar een bourgogne opengemaakt. Het was uiteindelijk weer een bijzondere dag. Manja (m'n vrouw) en Basko (m'n hond) waren het er mee eens. Een van hen dronk mee.

Vrijdag

Een toastje en thee. Veel thee. Ontbijt is niet aan me besteed. Kwart voor acht precies op weg. De klok in de keuken loopt, ondanks mijn pogingen van winter-zomertijd te maken, toch weer. Moderne vormgeving is vaak vooral alleen maar dat, gebruiksgemak iets anders. Het kwam goed door zoon Sander, die vorig weekend op me paste toen vrouw en dochter Barbara een weekendje gingen stappen. Zo word ik voor onheil behoed.

Op kantoor wordt het een rommelige dag. Wat post en telefoontjes, de laatste vergadering met de Stichting Bescherming Fokker. Wijze heren, die ons een warm hart toedragen.

Om 1 uur begint de Commissarissenvergadering. Zware punten op de agenda. Door intensieve omgang met elkaar het laatste jaar weten we precies wat we aan elkaar hebben. Er is wederzijds vertrouwen, en zo kunnen besluiten voortvarend genomen worden. In de vergadering worden we gebeld met het bericht dat de Fokker 70 veilig is geland. Collega Reinder is op Schiphol ter verwelkoming. Als we niet midden in de sociale pijn van de banenreductie zaten zou het echt feest zijn. Na de vergadering als een speer naar de persconferentie. Het is verademend om normaal zakelijk met de pers te kunnen verkeren. Je merkt dat alle achterdocht verdwenen is. Gezonde scepsis blijft over, en zo hoort het.

Zaterdag

Geen wekker, maar ik ben geen uitslaper. Als ik in trainingspak naar beneden kom weet Basko het al, en raakt in grote staat van opwinding; lopen in het Groenendaalse bos. Het mist nog, maar je ziet al dat het een mooie dag gaat worden. Baskso kent de weg, en loopt als altijd vooruit. Is dus ook het eerst terug en gaat dan blaffen voor de keukendeur. Daarachter is het eten, logisch dus. Hij en ik weten dat we met onze vuile voeten door de garage moeten, maar een hond heeft z'n principes, nietwaar?

De ochtendkranten geven afgewogen berichten over goede en slechte tijden bij Fokker. Om half elf breekt de zon door: tuinwerk dus. Tijdens de culturele revolutie moesten de Chinezen het land op. Daar zat best iets in, al overdreven ze wat. Als ik de tijd zou hebben zou ik er een uur per dag aan willen besteden. Er is steeds weer iets nieuws te zien. Goed aanleggen en bijhouden, het is net management. De losse telefoon in de kruiwagen blijft rustig. Martijn komt 's middags langs. Hij woont niet meer thuis, en op zijn vroegere kamer staat de snookertafel. Als vanouds een herosch gevecht.

Omkleden en naar het diner ten bate van World Press Photo. Immer aktieve Harry G. begroet ons hartelijk. De maaltijd is verweven met indrukwekkend amusement. Ik moet denken aan Jacobs van het VNO, die vrijdag in de krant waarschuwde voor onze "culturele zwakheden', onze diepgewortelde, "risicomijdende en sterk egalitaire' mentaliteit. Daar zit veel in, maar we moeten oppassen voor of-of denken. Ook hier is en-en beter: aandacht voor zowel eerlijk delen als het onderkennen van het belang van bijzondere prestaties, op welk gebied dan ook. Het paleis van Versailles staat er nog steeds, de doorzonwoningen uit die tijd zijn verdwenen. Deze avond woonden we met z'n allen even in een paleis. Aan tafel zorgen gasten, die ook in moeilijke tijden vrienden van het huis bleven, voor een ongedwongen sfeer. Om drie uur naar bed.

Zondag

Als er geen ijs ligt en het is minder dan windkracht 8 dient er geroeid te worden. Twee zonder. Om 9 uur verkleed aan het vlot. Zo gaat het al jaren, met m'n oude vriend Hans. We roeien al samen sinds onze jeugd. Na beiden zo'n 15 jaar niet meer in deze streek te hebben gewoond, hebben we bij terugkeer de draad weer opgepakt. Na anderhalf uur sleuren een ritueel glaasje hete ranja. Maar zo niet vanmorgen, want er zijn wedstrijden, en het gewone volk mag het water niet op. Excuus voor luiheid op een presenteerblaadje. Sociaal geweest, gelezen (De ruimte van Sokolov van Leon de Winter) en tot slot: Keek op de week. De deskundologen zijn altijd uit het leven gegrepen. De rest van de avond nodig voor de voorbereiding op morgen.

Maandag

Een vrije val van slechts 10 centimeter van de theeketel is voldoende om de keramische kookplaat te splijten. Wat een vooruitgang! Manja geeft geen kik. Pas bij de voordeur bedenkt ze hardop dat als het haar was overkomen ik iets over onhandige vrouwen zou hebben gezegd. Ik ontken het niet.

Op naar Krasnapolsky. Vijf kwartier nodig voor zo'n 25 km. Blij dat m'n kantoor aan de rand van de stad staat. Om 9 uur mag ik de "operators conference' openen. Fokker 100 gebruikers uit de hele wereld komen samen om ervaringen te delen. Onze eigen verenigde naties, een van de mooie kanten van het vak. Snel terug voor de bestuursvergadering. Het gebruikelijke werk.

Voor de lunch zijn de president en een mededirecteur van de Nederlandsche Bank onze gasten. Dat instutuut is zonder twijfel in goede handen, een geruststellende gedachte. Het was plezierig en leerzaam. Dan weer vergaderen, bellen en praten. Secretaresse Jeanette overtuigt me een spreekbeurt voor studenten aan te nemen, die ik eerst om een goede reden had afgezegd. We doen het nu een dag later. Maar goed dat niet veel mensen weten dat ik me zo makkelijk laat ompraten. Om alweer een goede reden moet ik de FME bijeenkomst over industriebeleid afzeggen.

Dinsdag

Eerst naar kantoor. Besprekingen ter voorbereiding van de algemene vergadering van aandeelhouders en de reorganisatie van onze vestiging in de Verenigde Staten. Lunch met de bestuursvoorzitter van het NLR (Nationaal Lucht- en Ruimtevaartlaboratorium), een Nederlands onderzoekscentrum van wereldfaam. Het is voor ons allebei belangrijk de prioriteiten van onze organsiaties op elkaar af te stemmen. Als oud-staatssecretaris kan hij bovendien een paar ontwikkelingen goed inschatten. Het NLR werkt o.a. ook samen met onderzoekers in Indonesië, een land dat voor Fokker van grote betekenis is en waar ik volgende week zal zijn. Dan naar Schiphol om met Palair naar Macedonië te vliegen in een oude trouwe Fokker Fellowship.

Deze voormalige Joegoslavische republiek, met als buren Griekenland en Albanië, heeft het niet makkelijk en strijdt voor erkenning door de Verenigde Naties. Allerhartelijkst ontvangen door de directie van de luchtvaartmaatschappij. Dit is een nieuwe onderneming, die verbindingen onderhoudt vanuit een land dat officieel (nog) niet bestaat, hetgeen bijzondere problemen oplevert. Technische en commerciële collega's vergezellen me, zodat onderweg eens goed kan worden bijgepraat.

Woensdag

Achtereenvolgens op bezoek bij de burgemeester van Skopje, de eerste minister en de president van de republiek. De eerste twee zijn representanten van nieuwe bestuurders. Jong (rond de dertig) en dus geen banden met het oude regime. De president is 78, maar oogt 20 jaar jonger. Onmiddellijk na ons bezoek zal hij afreizen naar New York, omdat inmiddels procedures voor aanvraag van het VN-lidmaatschap in gang zijn gezet en het verlossende bericht nabij lijkt. Lovende woorden worden gesproken in de richting van ons land. Nederland en Denemarken worden gezien als steunpilaren in de internationale arena. Behalve de Fokker-delegatie is aanwezig de eerste secretaris van de ambassade in Belgrado, zo'n 450 km ver. Als ik hoor onder welke moeilijke omstandigheden onze diplomaten hun werk moeten doen, groeit het respect. De Kamer van Koophandel wacht. Een tiental ondernemers geeft een presentatie van hun bedrijf en produkten. Zij zijn zeer genteresseerd in handel met Nederland. Zo'n 80% van hun markt (het vroegere Joegoslavië) is ineens weggevallen en daarnaast hebben ze nog te maken met allerlei boycotacties. Als ik de situatie een uitdaging noem, klinkt dat als een gemeenplaats.

's Middags de plek bezocht waar kort geleden een Fokker vliegtuig is neergestort. Trots over hun eerste westerse vliegtuig maakte plaats voor verbijstering. Aansluitend gesproken met nabestaanden van bemanningsleden. Aangrijpende ogenblikken met dappere mensen. Ook de plek bezocht waar een park zal worden aangelegd ter nagedachtenis. Tegelijkertijd is iedereen weer bezig met de opbouw van de Macedonische luchtvaart. De vloot wordt uitgebreid en direct na erkenning van het land wordt een eigen luchtvaartinspectie opgericht. Op onze Rijks Luchtvaartdienst zal een beroep worden gedaan hen te adviseren. Dan een persconferentie. 's Avonds een diner in aanwezigheid van de minister van transport. Weer een enthousiaste dertiger, die voortvarend te werk gaat. Op het menu staat, zoals bij alle voorgaande maaltijden, opnieuw lam. Dit keer darmen en orgaanvlees. Het land kan lamsvlees aan de straatstenen niet meer kwijt, sinds de EG de grenzen ervoor dicht heeft.

Donderdag 8 april

5.30 uur opstaan. 6 uur vertrek. Onze gastheer is eveneens vroeg uit de veren en brengt ons naar de luchthaven. De hartelijkheid van de Macedoniërs is roerend. Bij de landing op Schiphol zie ik alweer lam voorbij komen, dit keer huppelend. Even hoeft het niet meer!