Navo: maandag patrouilleren boven Bosnië

BRUSSEL, 9 APRIL. De NAVO wil maandag om 12 uur 's middags beginnen met het afdwingen van het vliegverbod boven Bosnië. Een voorstel daartoe is aan secretaris-generaal Boutros Boutros-Ghali van de VN overgebracht. “Het is nu aan hem om te zeggen wat hij wil”, aldus NAVO-secretaris-generaal Wörner gisteren.

In Brussel wordt aangenomen dat de operatie maandag inderdaad begint. De lidstaten werden het gisteren eens over deze procedure op aandrang van Frankrijk. Parijs wil voor het oog van de wereld duidelijk maken dat de operatie boven Bosnië een VN-aangelegenheid is. Daartoe werd aangedrongen op een zeer strakke coördinatie tussen de VN en de NAVO. Frankrijk wil iedere schijn vermijden dat de NAVO zelfstandig initiatieven neemt in het conflict in het vroegere Joegoslavië.

Eergisteren konden de lidstaten het dan ook niet eens worden over begindatum voor de operatie. Diverse leden, waaronder de VS, argumenteerden dat de VN-resolutie over het afdwingen van het vliegverbod de NAVO meer dan voldoende legitimeert om zelf te beslissen hoe en wanneer het zal optreden. De resolutie geeft VN-lidstaten of hun "regionale organisaties' de mogelijkheid binnen twee weken “alle noodzakelijke maatregelen” te treffen om vliegen boven Bosnië onmogelijk te maken.

Gistermiddag is er een compromis gevonden, waarbij de NAVO-lidstaten de VN een "voorstel' doen over de begindatum. Aan de VN wordt dan de aankondiging van de definitieve datum overgelaten. De NAVO wilde gisteren geen enkel detail verstrekken over de gevechtsinstructies voor de naar schatting 60 tot 70 jachttoestellen die mee zullen doen. Aangenomen wordt dat er pas tot neerschieten zal worden overgegaan na herhaalde waarschuwingen. Een aantal lidstaten, waaronder Frankrijk, vreest dat het neerschieten van Servische toestellen tot represailles tegen de VN-grondtroepen kan leiden. Naar verluidt zou op Franse aandrang de VN de bevoegdheid hebben gekregen de luchtoperatie te staken zodra die vrees bewaarheid wordt.

De operatie begint met de inzet van Amerikaanse, Nederlandse en Franse toestellen, zo heeft NAVO-opperbevelhebber generaal John Shalikashvili besloten. Later worden mogelijk Britse toestellen ingezet. Inmiddels hebben ook Canada en Turkije toestellen aangeboden.