'Toen de wijn nog aan de stok hing, was Marie-Antoinette nog in leven'; Aroma geboren in 1792

'Een gouden halsketting met diamanten voor Marchand, twee miljoen frank voor Montholon. Een zilveren wekkertje was voor zijn moeder, een hoeveelheid kant ging naar zijn vrouw Marie-Thérèse, een kabinet met medailles naar één van zijn zusters, en een kandelaar van goud met zilver naar een andere zuster. Voor al zijn familieleden moest een armbandje worden gemaakt van zijn haar, en zijn vrouw zou zijn hart krijgen, in een verzegeld kistje.' Julia Blackburn in Het laatste eiland van de keizer.

“Nog iets leuks ontdekt?” De Riesling van Kessler blijkt opgevallen. Niet slecht maar de Chateau Clinet, een Pomerol van '86 laat eveneens een warme indruk achter. Ook wordt gunstig gereageerd op de Amerikaanse Cabernet Bosche '82, die haar eigen propagandiste in de zaal heeft: Tempe Reichardt, kordaat Californisch wijnexportante in druk gesprek met de heer Scheeres, burgemeester van Schiedam. In de schemerige ruimte van een tot overzichtelijke toonzaal geordend Schiedams pakhuis vond vorige week een exclusieve proeverij plaats. Een puikje van beroeps- en sociale proevers scharrelde behendig langs elkaar heen, van Albariño '91 via Crianza '87 naar Mercurey Clos Tonnerre '89. De neus wordt diep in het glas gestoken, de lippen nemen een wetenschappelijke slok en door middel van nerveus mondgewring wordt het examen afgenomen. Wat overblijft gaat naar proeversetiquette even deskundig terug in de daarvoor klaarstaande trechters. Waarbij een echte harpiste de mooiste uitvoering van, merkwaardig genoeg, zowel "Sleepy shores' als "Take me home' speelt die denkbaar is.

De oudste aanwezige, de hoofdpersoon van vanmiddag, bevindt zich gestrekt als een aan vivisectie onderworpen prooi binnen een door glanzende scharnieren en blinkende hefbomen omringd klemwerk dat decanteermachine heet. Het is een, onder geteisterd etiket, somber ogende, bijna 150 jaar oude wijnfles met 3/4 liter Madeira (Bual), die op haar beurt een nog respectabeler leeftijd heeft bereikt: precies 201 jaar. De grote bijzonderheid is dat de Madeira in 1792, nog maar net in het vat, vanaf Elba door Napoleon zelf is besteld.

Maar daar pas arriveerde toen die alweer vertrokken was om in Frankrijk orde op zaken te stellen. In 1848 wordt het vat in Porto Ferrajo alsnog gebotteld en belanden de flessen bij diverse kopers, waaronder een zekere Captain Blandy, uit wiens voorraad een exemplaar ten slotte bij James Norwich Auctions Ltd. ("gespecialiseerd in postzegels en munten'), terechtkomt en uiteindelijk op 7 november 1977 onder de hamer gaat.

En nu ligt de fles hier in de ruimten van Hosmans Vins op tafel om plechtig ontkurkt te worden. Wanneer dat met inschakeling van de tweede man van de Franse ambassade is gelukt wordt de inhoud van de fles, onder de verwachtingsvolle aandacht van de aanwezigen, behoedzaam in een elegante karaf overgeheveld. Kleine glaasjes, héél kleine glaasjes staan klaar. Met vaste hand schenkt de laatste eigenaar, Willibrord Hosman in elk een muizescheutje vloeistof. Hij is nog maar nauwelijks bij het zevende vingerhoedje of een weldadige alcoholhoudende geur stijgt op. Een aroma dat geboren is in 1792! Naarmate de geest uit de fles de neusgaten nadert wordt ook de adem niet langer ingehouden. Het volgeladen dienblad maakt een rondgang en spoedig staat het gezelschap gemeenschappelijk te snuffelen om uit te vinden of er niet toch iets mis mee is.

Dat valt allemaal heel erg mee. De suikers zijn nog mooi intact, de zuren evenzo, al beoordeelt Tempe ze als "a little forward'. "Tres instructif!' lispelt daarentegen een eenvoudige employée van de ambassade.

Als laatste ondergeschoven erfgenamen van Bonaparte genieten we van en keuvelen na over zijn, hoewel zeer indirecte, milde gift. Napoleon zelf komt nauwelijks ter sprake, wel heeft Hosman de aanwezigen er fijntjes op gewezen dat toen deze wijn nog nietsvermoedend aan de stok hing, ook Marie-Antoinette nog in leven was. Een minuut stilte blijft uit.

Onder zachte drang schepen wij ons dan in op de bark "Op Hoop van Zegen' en varen door de Lange Haven naar de Auberge Hosman Frères. Waar een grabbelbordje vol amusement snel is opgediend: Moules au sabayon de tomates, huitre gratinée au basilic en coquille grillée sur un lit de pates aux truffes. Een glas Chateau de la Tuilerie (Cuvée Eole) erbij vervolmaakt de illusie: "Vive l'Empereur!'