Al sinds december in de aanbieding

ENSCHEDE, 7 APRIL. De NAVO kan dan in Italië met de Nederlandse F-16's die vandaag vertrekken krijgshaftig "de vlag laten zien', in de grote zaal van de luchtmachtkantine op vliegbasis Twenthe is van bravoure vanochtend geen sprake. Familieleden namen daar afscheid van de militairen die vooralsnog voor onbepaalde tijd naar Italië vertrekken om daar het vliegverbod boven Bosnië af te dwingen en er werden de tranen geplengd die bij dit soort gelegenheden onvermijdelijk zijn.

“Het is zijn keuze”, zegt de vrouw van militair die vandaag vertrekt. Het is duidelijk niet haar keus, noch die van de twee peuters met wie ze afwacht tot hij weer terugkomt. “We gaan voorlopig uit van zes maanden.” Dat de militairen zouden gaan hing al maanden in de lucht. “Ze zijn al sinds december in de aanbieding”, weet ze.

Bezorgdheid over het risico dat de militairen lopen is bij de familieden van de grondtroepen minder dan van die van de vliegers. De piloten die gaan en daadwerkelijk boven vijandig geied gaan opereren, houden zich zoals van hen verlangd wordt, op de vlakte. “We zijn zo goed mogelijk voorbereid”, zegt vlieger D. Berlijn, die ook met vrouw en kinderen op de basis aanwezig was. “Je kunt niet anders doen dan je dagelijks werk uitvoeren.” Niet voor niets luidt de wapenspreuk van het 315-squadron "Nec timide nec tumide" (zonder vrees, zonder overmoed).

Eerder die ochtend heeft Twenthe-commandant F. Vogelpoel, die ook zelf naar Italië gaat, de opdracht nog eens uiteengezet: “Ze gaan vliegtuigen opsporen, wegleiden en eventueel tot landen dwingen.” De militairen doen geen mededelingen over het risico dat de militairen lopen en evenmin over de mogelijkheid dat ze zelf tot wapengebruik moeten overgaan. De geweldsinstructies moeten nog door de commandant van de NAVO worden uitgevaardigd, "de theaterchef', zoals Vogelpoel dat noemt. Zowel de piloten als hun commandant lijken er echter van uit te gaan dat ze zich mogelijk met hun wapens zullen moeten verdedigen.

De aanvalsmogelijkheden van de Servische militairen zijn volgens Vogelpoel en Commodore C.J. van den Burg beperkt, in ieder geval zegt de luchtmacht goed op de hoogte zijn van de mogelijkheden van de grondtroepen daar. Volgens kolonel F.J. Oliemans, commandant van het squadron F-16-verkenners uit Volkel zullen zijn vliegtuigen juist gebruikt worden om de eventuele bedreigingen vanaf de grond in kaart te brengen. F-16-verkenners zijn volgens Oliemans een "schaars goed'.

Over de huisvesting van de 350 Nederlanders in Italië bestaat nog onzekerheid. De Italianen hebben een kazerne aangeboden, die echter nogal ver weg ligt van de luchtmachtbasis en volgens Vogelpoel slechts grote slaapzalen kent. “Niet bevorderlijk voor een goede nachtrust.” Volgens de ouders van een van de vertrekkende militairen zullen zij die de komende tijd ook weinig hebben. “Van mij hoeft-ie niet te gaan. Je hoopt eigenlijk tot het laatste moment dat het niet doorgaat.”