Scheel getikt

“Zij hebben ons scheel getikt”, zei John de Wolf na de afgang van Feyenoord tegen de eeuwige concurrent. Iets dergelijks moeten De Wolfs voorgangers in De Kuip op 15 april 1972 hebben gemompeld, toen iets vergelijkbaars was gepasseerd. Het werd geen 0-5, maar 1-5 en van Edgar Davids had nog niemand vernomen. Piet Keizer en Johan Cruijff waren de dirigenten, die elkaar en anderen zo fraai in het spel betrokken, dat zelfs de aanhang van de tegenpartij het eindsignaal niet slechts met krachttermen begroette, maar ook met applaus, als bewijs van erkentelijkheid voor de kwaliteit van het door Ajax gebodene. Die Amsterdamse overwinning van ruim twintig jaar geleden viel in de periode-Stefan Kovacs, die Michels als coach was opgevolgd. Kovacs was een zachtmoedig mens en dus min of meer de tegenpool van Michels, die zelden een woord teveel zei en soms zelfs te weinig. Men heeft wel van Kovacs, de Hongaar die Roemeen was geworden via een grenscorrectie, gezegd dat hij oogstte waar Michels had gezaaid. Dat was ook wel zo. Kovacs kwam precies op het goeie moment bij Ajax en hij wist ook wanneer de beste tijd even voorbij was. Toen was hij snel verdwenen.

Het jaar 1972 was een Ajax-oogstjaar in optima forma. Allereerst werd de club landskampioen, met 63 punten uit 34 wedstrijden. Van die 34 matches eindigden er dertig in een zege voor Ajax; driemaal werd er gelijk gespeeld en slechts eenmaal (tegen de Go Ahead Eagles) verloren. De produktiviteit was enorm. Niet minder dan achtmaal werd met vijf of meer doelpunten verschil gewonnen en tegen het reeds gedegradeerde Vitesse vielen er een dozijn treffers aan de voor de Amsterdammers goede kant. Evert Vermeer schrijft in zijn boek “90 jaar Ajax” dat het vooral de snelheid in de combinaties was waardoor tegenstanders overbluft en overklast werden. “Niet zelden werd een uittrap van doelman Stuy in één beweging door het middenveld verder getransporteerd en aldus een aanvaller vrij voor het doel gebracht.”

Dat bleek ook ditmaal. Zo'n jongen van net nog geen zeventien jaar als Clarence Seedorf ziet er niet alleen lichamelijk veel volwassener en volgroeider uit als zijn leeftijd doet vermoeden, hij lijkt ook geestelijk al heel wat voetbalrijpheid te bezitten, hoewel dat in theorie helemaal niet strookt met zijn geringe ervaring op topniveau. De echte grootmeesters zijn of waren al heel jong heel erg goed. Pelé is al een overduidelijk voorbeeld: op zijn zeventiende schreef hij al voetbalhistorie, in 1958 op het wereldkampioenschap in Zweden. In eigen huis blijvend kunnen Cruijff, Moulijn, De Harder en nog enkelen dienen als voorbeelden van jong talent dat vroeg rijp was. Het is zeer de vraag, of en zoja hoeveel de coaches aan deze natuurtalenten hebben veranderd, verbeterd of zelfs bedorven. Cor Veldhoen, de vroegere linkerverdediger van Feyenoord, zei onlangs dat hij veertien lange jaren heeft samengespeeld met Coen Moulijn en veertien jaar ruzie met hem heeft gehad. Coen wilde niet meeverdedigen en verlangde op hem gespeelde ballen aan de voet. Veldhoen, een Rotterdamse jongen die een hekel aan nuanceren had, overdreef, maar de kern van zijn opmerking klopte met de waarheid. Er blijkt onder meer uit dat Moulijn niet te veranderen was. Wie de schittering van het diadeempje niet aan staat gelieve zich om te draaien en naar iets anders te kijken.

Toch was Moulijn niet lui. Hij was briljant-eenzijdig, maar als ik al die veelbelovend-uitziende voorzetten van tegenwoordig bijna nooit op het goede hoofd zie belanden, ben ik zo vrij om ervan overtuigd te zijn dat de tegenwoordige buitenspelers van Coentje M. nog het een en ander kunnen leren. Verder viel mij bij een halve finale om de Duitse beker op dat de 38-jarige rebel Uli Stein, keeper van Eintracht Frankfurt, na afloop de scheidsrechter de schuld gaf van de 3-0 nederlaag tegen Bayern Leverkusen. Terwijl hij een bal aan een tegenstander verloor zoals Edwin van der Sar tegen Auxerre. Blunders bestaan op zulke dagen wel en niet. Je kunt ermee ritselen, ze naar de achtergrond duwen en jezelf inprenten dat zij zich niet hebben voorgedaan. Tot je de video nog eens afdraait...