Nieuwe topman Jansen zorgt voor psychologische schok; Snelle actie verrast Delta Lloyd

AMSTERDAM, 31 MAART. Binnen drie jaar snijdt de Nederlandse verzekeraar Delta Lloyd, dochteronderneming van het Britse concern Commercial Union, tussen 550 en 650 full time functies weg. Dat komt neer op tussen 20 en 25 procent van het totale personeelsbestand. De psychologische schok voor het Delta Lloyd-personeel moet omvangrijk zijn. Tot vorige week stond een baan bij een grote verzekeringsmaatschappij voor zoiets als life time employment. De ingreep is dan ook niet gedaan door een typische verzekeraar.

Mr J.E. Jansen, sinds de zomer van vorig jaar bestuursvoorzitter van Delta Lloyd, is afkomstig uit de harde wereld van het grote geld. Toen hij voor de opvolging van G. Zoutendijk door een headhunter werd benaderd, zwaaide Jansen in Londen de scepter over de Europese fusie- en overnamepraktijk van Citibank. Destijds had er bij het personeel van Delta Lloyd al een belletje moeten rinkelen. Wat moet een verzekeringsmaatschappij met een bankier uit de City? Een turn-around-manager wil Jansen zichzelf niet noemen. “Dat zou te veel eer zijn”. Maar krap vier maanden na Zoutendijks vertrek kwam Jansen al met een actieplan om de produktiviteit van Delta Lloyd fors op te schroeven, de kosten daarmee naar beneden te brengen en de marges te verbeteren. “In de laatste tien jaar was ons aandeel op de verzekeringsmarkt gezakt van 7,5 procent naar 5 procent. Op nieuwe produkten maakten we geen winst meer.”

Externe oorzaken voor de terugval van Delta Lloyd waren er genoeg. Vrijwel alle verzekeraars wijzen op de ingrijpende veranderingen die hun markt de laatste jaren doormaakt. Door het wegvallen van het structuurregime mogen banken verzekeringsactiviteiten uitoefenen en omgekeerd. Dat, samen met een grotere activiteit van buitenlandse maatschappijen op de Nederlandse verzekeringsmarkt, leidde tot een verscherpte concurrentie. Die houdt nog steeds de prijzen laag. De verzekeringswereld voert geen gezamenlijk prijsbeleid - zelfs niet onder de oppervlakte. Daar zijn de verschillen tussen de maatschappijen onderling te groot voor. Banken verkopen hun verzekeringen vaak via het loket. Direct writers als Centraal Beheer maken rechtstreeks contact met de consument, en concerns als Delta Lloyd en Stad Rotterdam gebruiken alleen de verzekeringstussenpersonen als afzetkanaal.

De polissen voor autoschadeverzekeringen, die onder veel publieke commotie deze winter 10 tot 12 procent in prijs omhoog gingen, zouden volgens Jansen in feite met dertig procent moeten worden opgeschroefd om weer winst te genereren. Waar, zoals in de verzekeringsbranche, iedere marktpartij in principe hetzelfde produkt aanbiedt, spelen imago en service een belangrijke rol bij het overtuigen en vervolgens binden van de consument. Alleen een kostenverlaging levert vervolgens het noodzakelijke rendement op. Waar het prijswapen haperde, restte de nieuwe topman naar eigen zeggen alleen nog het schrappen in de bedrijfskosten en het verbeteren van de service.

Het team van organisatie-adviesbureau AT Kearney, dat Delta Lloyd op Jansens verzoek twee maanden lang ondersteboven keerde, vond ruimte genoeg voor verbetering. Drie voorbeelden: van elke duizend pensioenverstrekkingen bevatten er veertig een fout. Jansen zou dat graag terugbrengen tot één per duizend. Voor het uitbrengen van een schriftelijke offerte voor een hypotheek heeft Delta Lloyd een tot twee weken nodig. Dat moeten twee tot vijf dagen worden. Dossiers zwerven soms meer dan twee weken door de organisatie, terwijl er op de keper beschouwd maar 2,5 uur werk aan is.

Jansens actieplan, waarvan hij de hoofdlijnen half december aan het personeel voorlegde, oogstte, zo zegt hij, destijds veel bijval van het Delta Lloyd-personeel. “Er bestond klaarblijkelijk een grote behoefte aan duidelijkheid.” De snelheid waarmee de top van Delta Lloyd drie maanden later met concrete plannen komt, moet de werknemers rauw op het dak vallen. Op verzoek van hun leden bij de verzekeringsmaatschappij eisten de vakbonden gisteren dat er geen gedwongen ontslagen vallen. Gewezen op het feit dat Delta Lloyd over 1992 weliswaar een lagere winst behaalde, maar toch nog altijd goed is voor 188 miljoen gulden aan nettoresultaat, zegt Jansen: “Dit soort maatregelen moet je juist nemen als het nog goed gaat.” Delta Lloyd zegt een uitgebreid sociaal plan te vervaardigen voor de werknemers die het concern gedwongen zullen moeten verlaten.

Niet bekend

Jansen ziet in zijn maatregelen het eerste teken van een substantiële personeelsvermindering die de financiële sector in Nederland te wachten staat. Fusies en overnames zorgden de laatste drie jaar al voor een voorzichtige korting op het personeelsbestand in de branche, maar die is grotendeels te wijten aan het wegsnijden van de onvermijdelijke overlapping van werknemers die een fusie nu eenmaal met zich meebrengt. Mees Pierson-partner Bank Mees & Hope was twee jaar geleden de eerste grote financiële instelling die ter verbetering van de resultaten een forse reductie van het personeelsbestand aankondigde. Eenzelfde voorhoedefunctie onder de verzekeraars is nu weggelegd voor Delta Lloyd.