Geschiedenis passé

Dwaasheid doet in een samenleving altijd op kousevoeten zijn intrede en de tijdgenoot is er niet zelden blind voor. Dat is een les uit de geschiedenis, die niet kan worden geleerd maar die een mens met enig historisch gevoel altijd argwanend maakt tegen de dweperijen van de dag.

Het nieuwe denken over geschiedenisonderwijs in Nederland - is het dwaasheid, agogische gekte of virtual reality?

In deze krant stond gisteren een debatje afgedrukt tussen een professor en de deskundige die de officiële eindtermen voor het geschiedenisonderwijs heeft vastgesteld. Punt van discussie waren de eisen, die van rijkswege voortaan worden gesteld aan het geschiedenisonderwijs. Die eisen zijn niet gering als men het onderwijskundige jargon moet geloven, maar het komt er in werkelijkheid op neer dat leerlingen straks aan de hand van een paar voorbeelden zullen leren dat alles betrekkelijk is, dat objectiviteit niet bestaat en nog wat van die open deuren. Verder is geschiedenis, zoals dat althans elders in Europa bestaat, in dit land afgeschaft.

De rijkskeurmeester zei: “Het idee dat je leerlingen algemene ontwikkeling moet geven, is onderwijskundig achterhaald.” Mocht u, lezer, bijvoorbeeld lezen om uw algemene ontwikkeling bij te houden? Wel dan is het onderwijskundig dus behoorlijk mis met u...

De rijksdeskundige constateerde ook dat memoriseren de slechtste vorm van leren is en dat de overheid bij het vak geschiedenis “de keuze niet kan overlaten aan de willekeur van de leraar”. Mocht u, lezer, zich prachtige vertellingen van uw leraar herinneren, of de passie waarmee hij Van Oldebarneveldt uittilde boven de bescheiden aandacht die de raadspensionaris in het gereformeerde schoolboekje kreeg. Wel dan is het goed mis, zowel met u als met die leraar uit uw herinnering, want u werd uitgeleverd aan willekeur.

Daar staat echter een Grote Sprong Voorwaarts (onderwijskundig onverantwoord begrip, want geleend uit de Chinese revolutie, ironie dus) tegenover: historici mogen het onderling niet eens zijn over de vraag of geschiedenis wetenschap of kunst is, straks zal elke Nederlander van MAVO tot VWO moeten weten dat “geschiedenis geen sprookje is, maar gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek”.