Plan: toch twee orkesten in Oost-Nederland

ARNHEM/ZWOLLE, 23 MAART. Gedeputeerde Staten van Gelderland en Overijssel nemen vandaag een besluit over een voorstel voor een voor beide provincies aanvaardbare orkestvoorziening. In het voorstel komt in Arnhem een symfonie-orkest met 90 leden en in Enschede een orkest met 79 musici voor zowel de begeleiding van de nog op te richten Nationale Reisopera als het geven van concerten. De orkesten, die deels door de provincies worden gefinancierd, moeten nauw samenwerken. Minister d'Ancona (WVC) wil slechts één orkest in het oosten van het land in standhouden.

Guus Mostart, de beoogde artistiek directeur van de toekomstige Nationale Reisopera, vreest dat het behoud van twee orkesten ten koste zal gaan van het budget van de nieuwe opera. “Ik vrees dat de door WVC beloofde 9,7 miljoen per jaar slechts ternauwernood zal worden gehaald en dat de voorziene uitbreiding tot 13,2 miljoen per jaar achterwege zal blijven. De minister moet nu eindelijk regeren en haar eigen plan doorzetten. Voor 9,7 miljoen zijn niet meer dan veertig voorstellingen per jaar te organiseren en dan is het de vraag of die nieuwe opera nog wel moet worden opgericht. Dan kan er misschien beter een produktiekern komen. Of men moet de reisprodukties door de Nederlandse Opera in Amsterdam laten produceren. Het resultaat van dit plan is dan dat Enschede wel een orkest behoudt, maar een operabedrijf met zo'n honderd personeelsleden verliest.”

Als de provincies Gelderland en Overijssel het vandaag officieel eens zijn geworden, gaat hun voorstel direct naar de Tweede Kamer, die morgen met minister d'Ancona debatteert over de orkestvoorziening in het oosten van het land. De grootste partijen in het parlement hebben volgens de Overijsselse gedeputeerde Dijkstra al laten weten dat een gezamenlijk orkestenplan van Gelderland en Overijssel op hun steun kan rekenen.

De minister had eerder, na adviezen van de Commissie Lammers en de Raad voor de Kunst te hebben overgenomen, besloten om in Nijmegen en later in Arnhem één orkest voor Oost-Nederland met 90 musici te vestigen. Dat orkest moest ontstaan na een fusie met verlies van zeventig arbeidsplaatsen van Forum Filharmonisch in Enschede en Het Gelders Orkest in Arnhem. Dit orkest zou tevens een klein aandeel krijgen in de begeleiding van de Nationale Reisopera die Enschede als standplaats krijgt. De Nationale Reisopera wordt in de plannen van WVC vanaf september volgend jaar de opvolger van Opera Forum, dat aan het eind van dit seizoen wordt opgeheven wegens gebrek aan artistiek belang.

Tegen dit WVC-plan werd vooral fel gereageerd vanuit Overijssel, dat vreesde voor een sterke vermindering van het concertaanbod en de werkgelegenheid. Gevreesd wordt dat het ontbreken van een vast begeleidingsorkest in de Enschede op termijn leidt tot het vertrek van de Nationale Reisopera uit Enschede. Krijgt de minister morgen van de Tweede Kamer haar zin, dan zal Overijssel niet bijdragen aan de beloofde schuldsanering bij Forum.