Kosten defensie fors hoger door VN-operaties

DEN HAAG, 23 MAART. De begroting van het ministerie van defensie wordt dit jaar met 111 miljoen gulden overschreden door de oplopende kosten van vredesoperaties. Minister Ter Beek (defensie) houdt er rekening mee dat deze kosten volgend jaar meer dan 210 miljoen bedragen, ondanks de vergoedingen die Nederland van de VN ontvangt voor het inzetten van troepen en materieel. Daarnaast draagt het ministerie van ontwikkelingssamenwerking bij (61,3 miljoen in 1994).

Dit zei Ter Beek vanmiddag in de Eerste Kamer bij de behandeling van de Defensiebegroting. Hij verwacht dat de kosten van VN-operaties in de toekomst nog veel hoger zullen uitvallen.

Ter Beek wil deze financiële tegenvallers zwaar laten wegen bij het kabinetsoverleg over de zogenoemde Kaderbrief die binnenkort verschijnt. Daarin schetst minister Kok (financiën) de contouren voor de begroting van volgend jaar. Het kabinet moet in 1994 ongeveer zeven miljard gulden bezuinigen op een totaal aan rijksuitgaven van ruim 210 miljard. “Over mijn inzet bij deze besprekingen in het kabinet heb ik vandaag in ieder geval geen misverstand laten bestaan”, aldus Ter Beek.

Eerder heeft de bewindsman zich al vastgelegd om ook in 1994 bezuinigingen te accepteren, indien die álle ministeries aangaan. Wel heeft hij bezwaar aangetekend tegen extra bezuinigingen, omdat hij van mening is dat het "vredesdividend" (de besparingen door het afnemen van militaire spanningen) al is uitbetaald. De afgelopen jaren heeft Defensie ongeveer tien procent moeten bezuinigen.

De herstructurering van de krijgsmacht en de mogelijkheid om sneller op te treden op verschillende plaatsen in de wereld (vier VN-taken tegelijk) naast de verdediging van het eigen grondgebied vraagt een groot aantal extra investeringen. De verkleining van alle onderdelen - maar met name van de landmacht met ruim veertig procent - levert onvoldoende op om die investeringen mogelijk te maken met een steeds dalende begroting. Aanschaf van materieel wordt bij herhaling uitgesteld.

Ter Beek kondigde aan dat door nieuwe VN-operaties in het voormalige Joegoslavië, Somalië en Mozambique de Nederlandse bijdrage (ruim 200 miljoen) sterk zal stijgen. Via een verdeelsleutel dragen de VN-lidstaten bij aan vredesoperaties waaraan zij zelf niet deelnemen.

Nederland heeft op dit moment 2.000 militairen ingeschakeld voor VN-vredestaken. De eenheden moeten om de zes maanden worden afgelost en omdat dienstplichtigen alleen op vrijwillige basis gaan, heeft Defensie grote moeite om de aflossing te regelen. Aan het eind van het jaar zijn er geen mariniers meer om naar Cambodja te gaan mocht het VN-mandaat worden verlengd. De fracties van CDA en VVD in de Eerste Kamer verklaren zich tegen verdere bezuinigingen op defensie.