Nader overleg over handelsconflict; VS stellen sancties tegen EG week uit

WASHINGTON, 20 MAART. De Amerikaanse regering heeft gisteren een handelsconfrontatie met de Europese Gemeenschap voor korte tijd uitgesteld. De voorgenomen uitsluiting van EG-bedrijven van bepaalde Amerikaanse overheidsopdrachten gaat voor een week niet door.

Deze sanctie zou anders maandag zijn ingegaan, naar aanleiding van een wijziging van EG-richtlijnen over overheidsopdrachten, waarbij niet-EG-bedrijven licht in het nadeel zijn gesteld.

Nu wacht de Amerikaanse regering af tot de Amerikaanse handelsgezant, Mickey Kantor, op maandag 29 maart in Brussel heeft gesproken met EG-functionarissen. In een communiqué maakte Kantor bekend dat “voorzitter Delors had aangegeven dat de EG een wederzijds bevredigende oplossing voor het handelsconflict zou nastreven”. Kantor had vorige week besprekingen over het handelsconflict van de agenda geschrapt, omdat de EG geen eenzijdige maatregelen had genomen om de eigen richtlijnen te veranderen.

De nieuwe Amerikaanse soepelheid kwam na een gesprek tussen president Bill Clinton en de voorzitter van de EG-Commissie, Jacques Delors. Na dat gesprek zei Clinton dat hij niet verwachtte dat er een handelsconflict zou ontstaan. Delors begroette het uitstel, maar, zo waarschuwde hij, het is geen afstel.

De Amerikaanse regering heeft ook een dreigend conflict met Japan afgewend door te verklaren dat Japan de chips-overeenkomst heeft nageleefd en vorig jaar 20 procent van de aangekochte chips heeft geïmporteerd. De Amerikaanse regering overwoog eerder sancties tegen Japan wegens niet-naleving van de chips-overeenkomst.

Er zit nog steeds weinig lijn in het Amerikaanse handelsbeleid. Noch handelsgezant Kantor noch minister van handel Ron Brown heeft ervaring op zijn nieuwe vakterrein en dat is volgens ingewijden goed te merken. Er zijn geen prioriteiten, er is geen duidelijke strategie voor de betrekkingen met Europa, waarmee Amerika een handelsoverschot heeft, en met de economisch exploderende Aziatische handelsgemeenschap aan de Stille Oceaan. Vooral met China en Japan heeft Amerika grote handelstekorten.

President Clinton zegt soms dat hij aan vrijhandel is gehecht, maar dat is strijdig met andere uitspraken en sommige beleidsdaden. Volgens Kantor kan Amerika, nu het werkt aan de vermindering van het eigen begrotingstekort, meer medewerking van bondgenoten eisen.

Pag.15: Akkoord "met tanden'

Het is duidelijk dat de Amerikaanse overheid na het einde van de Koude Oorlog niet meer elk dreigend handelsgeschil met bondgenoten voor de goede verhoudingen wil recht trekken. Er is ook aan Amerikaanse zijde de veronderstelling dat de handelspartners voorheen te veel hadden geprofiteerd van een ongelijke handelssituatie. Tot nog toe is Kantor snel overgegaan tot dreiging met handelsmaatregelen.

Er zijn harde anti-dumpingmaatregelen genomen tegen Europese staalproducenten. Clinton is uitgevaren tegen de Westeuropese subsidies aan Airbus. Op de zelfde dag zei minister Brown dat hij een nieuwe overeenkomst over subsidies aan Airbus wilde en zei Clinton dat hij de naleving van de bestaande overeenkomst met de EG zou afdwingen.

Clinton heeft de landbouwsubsidie-overeenkomst, die de VS en de EG na een lang slepend conflict hadden gesloten, nog steeds niet officieel aanvaard. Zijn medewerkers weten nog niet wat ze ermee moeten doen. Kantor zei dat de Verenigde Staten het landbouwakkoord zouden laten varen.

Clinton heeft ook aan het Congres nog geen verlenging gevraagd van de onderhandelingsperiode voor een nieuwe handelsakkoord in het kader van de GATT (Algemene Overeenkomst over Tarieven en Handel). De huidige periode is afgelopen voor deze "snelweg-procedure' (fast track), waarbij het Congres een wereldhandelsakkoord niet kan amenderen.

Tegen de Noordamerikaanse vrijhandelsovereenkomst is grote oppositie in het Amerikaanse Congres gerezen en Kantor moet de onderhandelingen met Canada en Mexico weer heropenen voor nevenovereenkomsten. Overeenkomsten “met tanden” zegt Kantor. Maar het is nog niet duidelijk wat hij daarmee bedoeld.