"Winst uit verkoop DNB-goud investeren'

DEN HAAG, 19 MAART. Het CDA wil de winst die De Nederlandsche Bank boekt door de omzetting van goud in vreemde valuta gebruiken voor structurele investeringen. De PvdA gaat akkoord, mits het tekort op de Rijksbegroting dit toelaat.

Het CDA-Tweede Kamerlid J. Reitsma doet zijn voorstel in een schriftelijke reactie op de plannen van minister Andriessen (Economische Zaken) voor een nieuw Aardgasbatenfonds. Met dat fonds, dat zal worden gevoed uit de toekomstige opbrengst van extra gasexporten en uit Duitse betalingen voor in het verleden teveel geleverd aardgas, wil Andriessen structurele investeringen financieren.

De verkoop van goud, waartoe de centrale bank afgelopen najaar besloot, levert op zich geen winst op. Het goud wordt omgezet in dollars, marken en andere valuta. Die leveren echter, anders dan goud, rente op. De opbrengst komt ten goede aan de winst, en die wordt in de schatkist gestort. In 1993 zou de opbrengst voor de Staat nog beperkt zijn, voor 1994 schatten ingewijden de revenuen op 400 miljoen gulden.

Hoeveel de extra gasbaten zullen opbrengen is vooralsnog duister. De achterstallige betalingen uit de 'common area'-gasvelden zouden volgens optimistische schattingen vijf miljard gulden bedragen, maar het kan ook veel minder zijn. Hoe groot het fonds wordt is dus nog hoogst onzeker, reden waarom de VVD grote vraagtekens bij het fonds zet. De liberalen geven de voorkeur aan het instellen van een kapitaaldienst.

De PvdA wil het fonds niet alleen met gasopbrengsten en (een deel van de) centrale bankwinsten voeden, maar ook met de opbrengst van staatsdeelnemingen. Het moet behalve voor de hoge snelheidsspoorlijn en de Betuwelijn (de plannen van Andriessen) ook gebruikt worden voor de financiering van de onrendabele top van stedelijke projecten, zoals de Kop van Zuid (Rotterdam), de Haagse City, en plannen in Utrecht en Amersfoort.