Billy Graham evangeliseert per satelliet in Aalsmeer

AALSMEER, 19 MAART. Zijn ogen stralen, zijn wangen gloeien en zijn mond krult in een onstuitbare glimlach. Rik Pastekamp zit tussen zijn vrienden nog altijd te genieten van zijn beslissing. Vanavond heeft hij tegen Jezus Christus gezegd: "Neem me, gebruik me'.

In het begin van de avond is Rik nog gewoon een van de ongeveer zevenhonderd toeschouwers in de grote tv-studio in Aalsmeer die Joop van den Ende gratis ter beschikking heeft gesteld voor Euro '93, de evangelisatiecampagne van de Amerikaanse dominee Billy Graham, die "bidt voor een grote oogst in Europa' - en dan vooral in de voormalige Sovjetunie. Met zijn genereuze gebaar wil Joop van den Ende, volgens een woordvoerder, “iets terugdoen voor de mensen in Aalsmeer”, die anders wel eens overlast ondervinden van parkerende bezoekers van Wedden dat... of de Soundmixshow.

Graham preekt deze dagen in het Duitse Essen en zijn woorden worden per satelliet doorgestraald (“door uw gebeden, inspanning en door de technologie”) naar zo'n 1.400 plaatsen in Europa, waaronder 350 in het GOS. In Aalsmeer, een van de bijna veertig plaatsen in Nederland waar een scherm klaarstaat, worden de minuten tot zijn komst op de televisie afgeteld, terwijl de gospelgroep Lifeline voorgaat in het gezang: “Prijst de Vader, prijst de Zoon, prijst de Geest die in ons woont”.

Dan is de beurt aan de 74-jarige dominee die enkele maanden geleden nog Bill Clinton inzegende als president. Hij richt zich, in deze “waarschijnlijk grootste evangelistische onderneming aller tijden”, op de landen waar het evangelie vroeger geen kans kreeg en op Bosnië, “ waar zoveel moeilijkheden zijn, maar waar de mensen vandaag opgewonden zijn over wat in Essen gebeurt”.

Hij leest Johannes 3:16 : “Want alzoo lief heeft God de wereld gehad dat Hij Zijn eniggeboren zoon gegeven heeft, opdat eenieder die in Hem gelooft niet verloren ga, maar eeuwig leven hebbe.” Vijf minuten valt de beeldverbinding weg. Een paar meisjes gniffelen. “Doe het geluid ook maar uit, dan kunnen wij weg.” Maar de woorden blijven als mokerslagen op de zaal neerkomen: “God houdt van u, hoe slecht u ook geweest bent.”

Als Billy Graham ten slotte de mensen uitnodigt naar hem toe te komen of naar het scherm waarop ze hem bekijken, gaat geen rimpeling door studio 7 in Aalsmeer. “Volg uw plaatselijke leider”, klinkt de sonore stem van de simultaanvertaler. In Essen stroomt het publiek voor Graham samen, Aalsmeer zit als verlamd. Rood en oranje gefilterde lichten zetten de zaal in een vurige gloed. Misschien is Rik Pastekamp wel al doortrokken van zijn warme gevoel, maar opstaan doet hij pas wanneer de hervormde dominee Esbach de zaal aanmoedigt naar het scherm te komen. “Een heel moeilijke stap om dat aan te durven”, geeft de voorganger toe.

Met Rik komen ten slotte zo'n twintig mensen naar voren. Daarmee is het programma afgelopen. De nieuwe gelovigen worden apart genomen voor een gesprek met mensen van Euro '93. De overige bezoekers zingen nog even terwijl de mandjes, waarin zij hun "inspanning' kunnen deponeren, worden doorgegeven.

Een ingetogen avond. Dit optreden van Billy Graham is niet te vergelijken met wat in de Verenigde Staten wel de electronic church wordt genoemd, zegt P. van Iperen van Euro '93. Hij staat na afloop van het programma ter beschikking van ieder die iets wil vragen over Jezus Christus. In zijn binnenzak draagt hij een bundeltje "literatuur' ter stichting, de brochure "Leven in Christus'.

Hij komt uit een evangelische gemeente in Aalsmeer, waar zoveel gemeenten zijn “dat je er de kriebels van krijgt”. Van Iperen is geen "halleluja-type'. Van charismatische televisie-dominees als Jimmy Swaggarth of James Baker moet hij niets hebben. “Die is toch ook lelijk door de mand gevallen. Billy Graham is 74 en die is nog nooit door de mand gevallen. Dat komt omdat hij de Waarheid spreekt.”

Hij hoeft niet veel literatuur uit te delen; de gelovigen zijn hier onder elkaar. Het zou beter zijn, merkt iemand op, als je ook ongelovigen mee kon nemen - maar ja, die hebben vaak geen zin.