Enig respijt voor Bildt

STOCKHOLM, 17 MAART. De Zweedse premier, Carl Bildt, heeft gisteren het vertrouwen van het parlement gekregen voor zijn economische politiek, maar het respijt voor zijn minderheidsregering is voorlopig maar een week.

Bildt won gisteren een vertrouwensvotum met 175 tegen 150 stemmen bij 24 onthoudingen. De premier had gedreigd met vervroegde algemene verkiezingen als het parlement niet akkoord zou gaan met de manier waarop hij de zwaarste recessie in de Zweedse economie die zich sinds de Tweede Wereldoorlog heeft voorgedaan, wil aanpakken. Een week geleden leed de regering nog een nederlaag in het parlement.

De vrees is dat het respijt maar van korte duur is. Volgende week stemt het parlement over voorstellen om de werkloosheidsuitkeringen te verlagen. De extreem-rechtse Nieuwe Democraten van Ian Wachtmeister, die samen met de sociaal-democraten de zittende regering naar huis zouden kunnen sturen, willen niet beloven dat zij de regering dan steunen door zich, zoals gisteren, van stemming te onthouden bij tegen de regering gerichte moties en voorstellen. De Nieuwe Democraten willen dat de werkloosheidsuitkeringen met dertig procent worden verlaagd. Bovendien eist Ian Wachtmeister, dat de regering hem steeds vooraf consulteert als het om economische besluiten gaat en hem niet alleen te hulp roept als dat in een concreet geval noodzakelijk is.

Premier Carl Bildt is daartoe echter niet in staat omdat dat het einde van zijn coalitie zou betekenen: de Centrum-Partij en de Liberalen willen geen enkele coöperatie met de Nieuwe Democratie. Die twee partijen hebben in het verleden al samengewerkt met de sociaal-democraten, die volgens de laatste opiniepeilingen op meer dan de helft van de kiezers zouden kunnen rekenen in het geval van vervroegde algemene verkiezingen.

De voormalige minister van financiën, Kjell-Olof Feldt, verklaarde dat de Zweedse economische crisis zo groot is, dat er eigenlijk een brede politieke basis nodig is voor het economisch-financiële beleid van het land. “De huidige regering en de sociaal-democraten kunnen dit niet alleen aan. Daarvoor is de situatie te ernstig”, aldus Feldt. De leider van de sociaal-democraten, Ingvar Carlsson, verklaarde in het parlement echter niet bereid te zijn tot samenwerking met de huidige regering, maar vervroegde algemene verkiezingen te willen. De sociaal-democraten stemmen overigens in met een verlaging van de werkloosheidsuitkeringen, maar zij willen niet verder gaan dan tien procent.

Vorige herfst was de regering van premier Bildt al gedwongen afspraken te maken met de sociaal-democraten bij een economisch plan om de devaluatie van de Zweedse kroon te voorkomen. De devaluatie kwam er na enige tijd toch, wat tot een lagere rente voor korte-termijnleningen leidde. De rente voor lang lopende leningen bleef echter onveranderlijk hoog, hetgeen een rem is op de investeringen. Ook de politieke onzekerheid draagt niet bij tot een gunstig economisch klimaat. (Reuter, AP)