EC: schade milieu direct verhalen

BRUSSEL, 18 MAART. De Europese Commissie wil dat in heel Europa milieuschade direct op de vervuiler wordt verhaald, ook als die geen duidelijke fout heeft gemaakt. In een gisteren gepubliceerd discussie-stuk concludeert het dagelijks bestuur van de EG dat een systeem van risico-aansprakelijkheid de meeste voordelen oplevert. Dat zou kunnen worden aangevuld met compensatiefondsen per bedrijfstak of per schade-categorie.

Milieucommissaris Paleokrassas zei te willen streven naar een “coördinatie” van nationale Europese regels voor aansprakelijkheid bij milieuschade. In het gisteren gepubliceerde "groenboek' wordt geconcludeerd dat het bewijzen van directe schuld aan milieuschade in de meeste lidstaten vrijwel onmogelijk is gebleken. De milieuwetten bieden meestal onvoldoende houvast om te kunnen beoordelen of een vervuiler zich onrechtmatig heeft gedragen, zo heeft de Commissie vastgesteld.

“De trend is om bij gevaarlijke activiteiten risico-aansprakelijkheid aan te nemen”, zei Paleokrassas. Daarbij moet het slachtoffer nog wel aantonen dat de schade is veroorzaakt door de vervuiler, maar die hoeft dan niet verwijtbaar te zijn. Als in alle Europese milieuregelgeving dit principe wordt toegepast, zal dat een belangrijke stimulans zijn om minder riskant te gaan produceren. Ook worden de kosten van de vervuiling sneller zichtbaar voor de producent en directer verhaalbaar voor het slachtoffer, zo verwacht de Commissie. Op dit moment wordt de zogenoemde "foutloze' aansprakelijkheid in de diverse lidstaten op verschillende milieusectoren toegepast (water, afval, chemie), waardoor verstoring van de binnenmarkt kan optreden.

De Commissie wijst er op dat eerst de consequenties voor verzekeraars en banken van algemene aanvaarding van het risico-principe moeten worden onderzocht. “Invoering van risico aansprakelijkheid mag alleen het bedoelde resultaat hebben, namelijk herstel van milieuschade.” Vanuit de financiële wereld is erop gewezen dat het risico op milieuschade bij een ruime opvatting van aansprakelijkheid niet meer verzekerbaar is, en gemakkelijk kan leiden tot faillissementen. Bij milieuschade waarbij de dader niet meer is aan te wijzen, denkt de Commissie aan compensatiefondsen, die moeten worden gevuld door vervuilende bedrijfstakken. Commissaris Paleokrassas sluit met zijn plan aan bij een ontwerp-conventie van de Raad van Europa. Voor hem staat echter de precieze reikwijdte van de risico-aansprakelijkheid nog niet vast. Hij wil eerst nog vastleggen wat onder schade wordt verstaan, welke activiteiten worden bestreken en wie als vervuiler kan worden aangemerkt. De lidstaten en het bedrijfsleven hebben tot oktober de tijd om hun commentaar bij de Commissie in te leveren. Volgende week bespreekt de raad van milieuministers het groenboek.