Museumplein

Max van Rooy schrijft in zijn artikel over het Museumplein (CS 5 maart) dat het ontwerp van Andersson zeker tot de voorste gelederen van de ruim tweehonderd inzendingen van de door NRC Handelsblad georganiseerde Museumplein prijsvraag, nu vijf jaar geleden, zou zijn doorgedrongen.

Ik betwijfel dat. Ik heb het juryrapport (NRC Handelsblad 29 april 1988) er nog eens op nagelezen. Anderssons plan valt duidelijk in de categorie "Het Onaandoenlijke Plein' waar de volgende omschrijving van de jury bij hoort: “Op dit plein heerst vlakte. Nagenoeg van zoom tot zoom bestaat het gebied uit grasveld, een tegelvloer of een reusachtig geasfalteerd wegdek. De vlakte van het onaandoenlijke plein wordt soms geaccentueerd door op het snijpunt van de assen van Rijksmuseum en Concertgebouw een fontein te plaatsen, een Euromast of een rond toeristenpaviljoen.” De "competente jury' zoals Van Rooy dat gezelschap nu noemt, was bepaald niet gecharmeerd van de "onaandoenlijke oplossingen', zeker niet als die zich in de categorie "symmetrisch' bevonden. De symmetrische oplossingen werden indertijd als "te braaf' afgedaan en verder onbesproken ter zijde geschoven. Andersson dus af door de zijdeur.

Maar daar hebben we het verder niet over, ook niet over de zuivere synthese die Van Rooy nu herkent in Anderssons plan. Het gaat om een plein, een plein in een stad, een plein waar mensen moeten komen. En dat is waar de jury toen en Andersson nu, niet de juiste aandacht aan hebben gegeven. Het probleem van het plein zit hem in het ontbreken van een relatie met de typische publieksgebieden van de stad. Op een paar honderd meter afstand liggen aan de ene kant Leidseplein en Vondelpark en aan de andere de Albert Cuyp, verstoken van natuurlijke en en begaanbare verbindingen met het plein. Uit Anderssons plan blijkt niet dat hij dit isolement wil doorbreken. Dat spreekt, zijn opdracht was het plein. En iedereen die het plein geïsoleerd, als ruimtelijk kunstwerk, blijft beoordelen zal ook in de toekomst ontevreden zijn. Het plein blijft leeg en functieloos.

Ik geef hier graag mijn oplossingen voor de verbinding van het plein: westwaarts door de Van de Veldestraat en een doorbraak van de P.C. Hoofstraat via Vossiusstraat naar het Vondelpark en oostwaarts door de Teniersstraat, een doorbraak door het Telefoongebouw en een voetgangersbrug naar de Gerard Doustraat (daar moet ook het metrostation komen). Zo zal het Museumplein een onderdeel kunnen worden van een groot stedelijk loop/wandelgebied via Utrechtsestraat en Albert Cuyp dwars over het Museumplein naar de PC, het Vondelpark en de Leidsebuurt.