Een coquette vrouw vecht tegen bestaan zonder zin of doel

Voorstelling: Een coquette vrouw van Ineke Holzhaus door Theater van het Oosten en de Hogeschool voor de Kunsten Arnhem. Regie: Marijke Frijlink, Ineke Holzhaus; pianist: Marc Buys; decor: Ellen Klever; spel: Anita Donk, Oscar van Woensel, e.a. Gezien: 10/3 Schouwburg Arnhem. Uitsluitend daar te zien t/m 14/3.

Het literatuurfestival De Wintertuin dat nu voor de tweede maal in Arnhem is georganiseerd, staat niet uitsluitend in het teken van literaire activiteiten. Het programma spitst zich toe op de wisselwerking tussen literatuur en andere kunstvormen. Op het gebied van dans en toneel heeft dat een paar nieuwe produkties opgeleverd. Zo heeft Ineke Holzhaus zich laten inspireren door leven en werk van Carry van Bruggen en schreef zij voor deze gelegenheid de voorstelling Een coquette vrouw, naar de gelijknamige roman uit 1915.

De voorstelling, een samenwerkingsproject van Theater van het Oosten, de Arnhemse Toneelschool en de Schouwburg aldaar, voert de bezoekers naar verschillende ruimtes in de Schouwburg, beginnend in één van de foyers en eindigend in de kleine zaal. Door de scènes - het zijn er twaalf - tegen een steeds wisselende achtergrond te situeren geeft regisseuse Marijke Frijlink niet alleen een idee van de uiteenlopende locaties in het verhaal, maar en passant maakt zij ook op een handige manier duidelijk dat er grote sprongen in de tijd gemaakt worden. Een en ander voltrekt zich begin deze eeuw.

Elke scène markeert een belangrijk stadium in de ontwikkeling van hoofdpersoon Ina. Ineke Holzhaus heeft daarbij alleen de grote lijn van het boek aangehouden en veel situaties en gebeurtenissen ingedikt en samengevoegd. Over het algemeen heeft dat een goed speelbaar stuk opgeleverd, al zijn sommige overgangen in de handeling wel erg plotseling en is de toon mij af en toe te literair. Dat mag dan met opzet gedaan zijn, het neemt niet weg dat het een vreemde en gekunstelde indruk maakt als Ina opeens haar dialoog met iemand onderbreekt om zich als verteller tot het publiek te wenden.

Wat de toneelbewerking minder duidelijk maakt dan het boek, is dat Ina vecht tegen een bestaan zonder zin en doel. Wel blijkt dat ze in haar persoonlijk leven en als schrijfster voortdurend op zoek is naar liefde, waardering en verering en dat ze die niet krijgt van haar echtgenoot Egbert. De amoureuze vriendschappen die ze met verschillende mannen aangaat moeten dat gemis compenseren, maar steeds weer lopen de affaires op niets uit. De voorstelling geeft zelfs aan dat alle minnaars in feite inwisselbaar zijn: één jongen neemt al die rollen voor zijn rekening.

De zeven acteurs en actrices die aan deze produktie meewerken zijn bijna allemaal afkomstig van de Toneelschool in Arnhem. Ook hoofdrolspeelster Anita Donk. In een witte jurk en met haar lange donkere haar heeft ze een innemende présence. Misschien iets te innemend voor deze rol: ze doet denken aan een groot onbezonnen schoolmeisje, een dweepzieke bakvis vol romantische waandenkbeelden. Toch kent haar spel ook sterke momenten. Vooral het feit dat zij, net als haar medespelers trouwens, met zoveel flair optreedt imponeert - het maakt deze toneelversie van Een coquette vrouw tot een charmante voorstelling.