Amato krijgt steun na een tumultueus debat

ROME, 11 MAART. Na een tumultueus debat in de Senaat over de amnestievoorstellen voor corrupte politici heeft de Italiaanse premier Giuliano Amato daar gisteren steun gekregen voor zijn kabinet. Maar hij heeft duidelijk gemaakt dat hij zo snel mogelijk vervroegde verkiezingen wil.

Terwijl het debat over de smeergeldaffaire zich vanmorgen verplaatste naar de Kamer, werd bekend dat afgelopen nacht opnieuw drie topmanagers van de staatsholding ENI zijn gearresteerd. Het zijn Raffaele Santoro, president van het staatsoliebedrijf Agip; Pio Pigorini, president van het staatsgasbedrijf SNAM; en Gianni dell'Orto, de president van Saipem, een ENI-dochter die zich bezighoudt met de exploiratie van olievelden.

Op de beurs in Milaan reageerde de lire direct met een koersdaling. Maandagnacht al werd de president van de ENI gearresteerd, Gabriele Cagliari. De ENI heeft voor tientallen miljoenen guldens steekpenningen betaald aan de politieke partijen, vooral aan de socialisten.

Senatoren van de neo-fascistische partij, de protestpartij Lega Nord en de communistische hardliners probeerden gisteren in de Senaat Amato het spreken onmogelijk te maken met boegeroep, gescheld en gefluit. De ordedienst van de Senaat moest tussenbeide komen om twee senatoren uit elkaar te halen die met elkaar op de vuist dreigden te gaan.

Slaande met de vuist op tafel en met overslaande stem zei de normaal kalme premier dat de oppositiepartijen een dubbelspel spelen: in het privé aandringen op zijn aanblijven, in het openbaar hem aan de schandpaal nagelen. En hij verweet de coalitiepartijen, die sterk hebben aangestuurd op een gedeeltelijke amnestie voor corrupte politici, hem in de steek te hebben gelaten toen in het weekeinde een storm van protest losbarstte.

Amato zei geprikkeld dat hij alleen nog aanblijft uit een gevoel van plichtsbesef, omdat geen duidelijk alternatief zichtbaar is. Na zijn aftreden als premier “over een dag, een maand of nog langer” zal ik de politiek verlaten, zo kondigde Amato aan. “Een wisseling van de wacht is noodzakelijk en ik zal het voorbeeld geven.”

Een motie waarin de Senaat haar vertrouwen uitspreekt in het kabinet, werd aangenomen met 122 tegen 99 stemmen. Er wordt alleen in algemene termen gesproken over de voorstellen voor gedeeltelijke amnestie in de smeergeldzaken. Het wetsvoorstel waarin de amnestievoorstellen zijn vervat is nog niet officieel ingediend bij het parlement.

In zijn toespraak in de Senaat maakte premier Amato duidelijk dat hij het als zijn belangrijkste taak ziet vervroegde verkiezingen voor te bereiden onder een nieuwe kieswet. Op 18 april wordt daarover een referendum gehouden, en algemeen wordt verwacht dat de kiezers zich daarbij zullen uitspreken voor een meerderheidsstelsel dat in de plaats moet komen van het nu geldende systeem van evenredige vertegenwoordiging. Amato verweet kleine oppositiepartijen dat zij chaos willen scheppen om meteen vervroegde verkiezingen te krijgen, onder de oude regels.