v.d. Broek geen vice-voorzitter van Commissie

BRUSSEL, 9 MAART. EG-commissaris Van den Broek zal niet, zoals hij had gehoopt, plaatsvervanger van voorzitter Jacques Delors geworden. Zijn rivaal binnen het dagelijks bestuur van de EG, sir Leon Brittan, blijft waarschijnlijk wel vice-voorzitter.

De minister van buitenlandse zaken van de twaalf lidstaten besloten gisteren vast te houden aan de oude regeling over het vicevoorzitterschap en niet, zoals Van den Broek had verwacht, alvast vooruit te lopen op de nieuwe spelregels die van kracht worden als het Verdrag van Maastricht in werking treedt.

Dat betekent dat de Europese Commissie voorlopig zes vice-voorzitters zal tellen en dat Nederland zich voorlopig ook moet houden aan de oude afspraak met België dat beide landen om beurt een vice-voorzitter aanwijzen. In de vorige commissie was dat Andriessen, en dat betekent dat nu commissaris Van Miert aan de beurt is.

Als "Maastricht' door alle lidstaten is geratificeerd, veranderen er twee dingen: het aantal vice-voorzitters wordt teruggebracht tot twee en zij worden niet langer door de lidstaten, maar door de Commissie zelf benoemd. Toen Van den Broek begin dit jaar aantrad als commissaris, rekende hij er op dat hij één van de twee nieuwe vice-voorzitters zou worden. Die status past bij de nieuwe portefeuille van buitenlandse (politieke) zaken, zo liet hij toen doorschemeren.

Dit scenario is doorkruist door Spanje. Dat land verzette zich tegen het plan om het aantal vice-voorzitter nu al te verminderen. Formeel omdat volgens Madrid gewacht moet worden tot ook Denemarken en Groot-Brittannië het Verdrag van Maastricht hebben geratificeerd. Informeel omdat, zeggen diplomaten, Spanje wilde voorkomen dat commissaris Marin, één van de zes vice-voorzitters in de oude Commissie, zou afvallen indien er maar twee vice-voorzitters overblijven.

Daarom werd gisteren besloten om voorlopig alles bij het oude te laten. Minister Kooijmans sprak er gisteren zijn “verbazing” over uit, maar hij kon niet veel anders doen dan zich er bij neerleggen.

Het vervelende voor Van den Broek is dat daarmee zijn kans om in de loop van dit jaar alsnog één van de twee vice-voorzitters te worden - ervan uitgaande dat 'Maastricht' het haalt in Denemarken en Groot-Brittannië - vrijwel is verkeken. “Het ligt niet voor de hand dat een commissaris die nu geen vice-voorzitter is, straks wel tot vice-voorzitter wordt benoemd”, aldus een diplomaat. Volgens hem maakt de Deen Christophersen de meeste kans om één van de twee vice-voorzitters nieuwe stijl te worden. De andere zou uit een zuidelijke lidstaat van de EG moeten komen.