Jeltsin dreigt met uitroepen noodtoestand

MOSKOU, 3 MAART. President Boris Jeltsin heeft gisteren met de noodtoestand gedreigd, een dreigement dat zijn rivaal, parlementsvoorzitter Chasboelatov, al als ongrondwettig terzijde heeft geschoven.

In de politieke strijd begint nu ook minister van defensie Gratsjov een rol op te eisen.

In een toespraak zei Jeltsin gisteren dat hij bereid is de voortdurende strijd tussen uitvoerende en wetgevende macht met “uiterste maatregelen” te beëindigen.

Jeltsin verklaarde nog steeds te hopen op overeenstemming met het Congres van Volksafgevaardigden dat waarschijnlijk volgende week woensdag bijeenkomt. Hij toonde zich bereid om met “alle politieke partijen”, inclusief “redelijke communisten”, om de tafel te gaan zitten. Jeltsin heeft met Chasboelatov afgesproken dat er maar één agendapunt zal worden opgevoerd: de constitutionele crisis die het openbaar bestuur al een half jaar verlamt. Als de volksvertegenwoordiging akkoord gaat met de door Jeltsin voorgestelde grondwet of met een constitutioneel referendum kan wat hem betreft de burgervrede hersteld worden. Wil het Volkscongres geen plebisciet uitschrijven, dan zal het volgens de president moeten instemmen met een terugkeer naar de tekst van de grondwet van begin vorig jaar. Het staatshoofd had toen nog een aantal volmachten die het parlement sindsdien heeft geschrapt. Doorgaan op de huidige weg is onmogelijk, aldus Jeltsin. “Maar we kennen ons Volkscongres uitstekend. Bij de microfoon kan elke willekeurige vraag opkomen en dan kan het verschrikkelijkste gebeuren dat niet toegestaan mag worden. Dan zullen we ons tot het volk moeten wenden. En er is een laatste variant. Ik denk niet dat het zover komt. (-) Maar als er krachten aan de macht komen die in staat zijn om Rusland te vernietigen, moeten we - terwille van de redding van Rusland, terwille van de redding van de hervormingen en de democratie - het pad op gaan van uiterste maatregelen”, zei Jeltsin gisteren.

Wat die maatregelen zouden kunnen behelzen, wilde de president niet zeggen. Het semi-officiële persbureau ITAR-TASS en de televisie maakten ook geen melding van deze cruciale passages. Maar volgens een van de aanwezigen zou hij de “noodtoestand” moeten afkondigen.

Minister van defensie Gratsjov zei gisteren dat de legerleiding binnen enkele dagen met een speciale verklaring zal komen. Vanaf morgen komt het militaire kader voor een congres bijeen. “De strijdkrachten zullen alles doen om een scheuring tussen de militairen te voorkomen. Het leger is de enige garantie voor de stabiliteit van de staat”, aldus Gratsjov.