J.G.H. TANS (1912 - 1993); Doorbraak-katholiek

DEN HAAG, 1 MAART. De vroegere voorzitter van de PvdA, J.G.H. Tans, is vorige week op 81-jarige leeftijd overleden in zijn woonplaats Maastricht. Tans was PvdA-voorzitter van 1965 tot 1969 en de eerste katholiek in die functie.

Tans maakte als partijvoorzitter de val mee van het kabinet Cals/Vondeling tijdens de zogenoemde Nacht van Schmelzer in 1966 en de opkomst van "Nieuw Links' in de PvdA. De aankomende generatie politici onder leiding van André van der Louw bracht aan het eind van de jaren zestig een groot deel van de "oude garde' ten val. Tans, die in 1954 Kamerlid werd, verliet in 1970 de landelijke politiek maar hij bleef tot 1978 lid van de Provinciale Staten van Limburg.

Tans, in 1912 geboren in Maastricht, was van 1938 tot 1956 leraar Nederlands aan het Rooms-Katholieke Gymnasium in zijn geboorteplaats. Reeds op jeugdige leeftijd maakte hij zich sterk voor het socialisme wat hem vaak in problemen bracht met leidinggevende instanties in het "roomse zuiden'. Tans trad kort na de oorlog toe tot de SDAP, die in februari 1946 opging in de Partij van de Arbeid, en werd lid van de Provinciale Staten. Hij keerde zich tegen de KVP die hij van “klimaatvergiftiging” beschuldigde. “De KVP beschouwde het zuiden als haar exclusief jachterrein waar anderen niets mee te maken hadden”, zei hij in 1980 in een interview. “Wie daar anders over dacht werd verketterd en verdacht gemaakt”.

Tans bleef ondanks alle kritiek praktiserend katholiek en leidde in de PvdA de katholieke werkgemeenschap. Tans legde na zijn vertrek uit de Haagse politiek de grondslag voor de Rijksuniversiteit Limburg. Hij maakte zich met name sterk voor een medische faculteit in Maastricht en ontving in 1983 het eredoctaraat van deze Rijksuniversiteit. Bij katholieke bestuurders en geestelijken oogstte Tans waardering. Hij kreeg een hoge pauselijke onderscheiding, de eremedaille van de stad Maastricht en de Goude Legpenning van de provincie Limburg.